بررسي بكارگيري جري و تطبيق دركتب تفسيري شيعه قرن 10 تا 15 (تفاسير كنز الدقائق و بحر الغرائب، الميزان في تفسير القرآن و تسنيم)

Examining the use of current an‎d adaptation in Shia commentary books from the 10th to the 15th century (Tafsir Tasnim, Al-Mizan fi Tafsir al-Qurʹan, Kanz al-Daqayq an‎d Bahr al-Gharaib)

كارشناسي ارشد

الهيات گرايش علوم قرآن و حديث

دانشگاه پيام نور مركز پاكدشت

1399

1404/06/16

خوب

109ص.

امين ناجي، محمدهادي

دل افگار، عليرضا

104-107

: Jari an‎d Al-Malami, books of interpretation Kanz al-Daqaq an‎d Bahr al-Gharaib, Al-Mizan in the interpretation of the Quran, Tasnim, the rank of revelation, Mesdaq, Quranic sciences.

دانشگاه پيام نور مركز پاكدشت

اين پژوهش به بررسي بكارگيري قاعده «جري و تطبيق» در سه تفسير مهم شيعه قرن 10 الي 15، يعني كنزالدقائق و بحرالغرائب ميرزا محمد قمي مشهدي(ره)، الميزان في تفسير القرآن علامه طباطبايي (ره)، و تفسير تسنيم آيت‌الله جوادي آملي پرداخته است. قاعده جري و تطبيق، به‌عنوان يكي از مباني مهم علوم قرآني، بر اين اصل استوار است كه آيات قرآن فراتر از شأن نزول تاريخي خود قابليت جريان و انطباق بر مصاديق متنوع در طول تاريخ دارند. يافته‌هاي تحقيق نشان مي‌دهد كه در كنزالدقائق وبحرالغرائب اين قاعده بيشتر با رويكرد نقلي–روايي به كار رفته و آيات بر اهل بيت(ع)، دشمنان آنان و نيز مسائل اخلاقي–اجتماعي عصر مفسر تطبيق يافته است. در الميزان، علامه طباطبايي(ره) ضمن تأكيد بر تفسير قرآن به قرآن، جري و تطبيق را با مباني عقلي و فلسفي تبيين كرده و آن را سازوكاري براي پيوند قرآن با زندگي معاصر دانسته است. در تفسير تسنيم، آيت‌الله جوادي آملي اين قاعده را با نگاهي جامع‌تر و تمدني به كار گرفته و آيات را بر مسائل اجتماعي، سياسي، اخلاقي و حتي چالش‌هاي جهاني مانند عدالت اجتماعي، حقوق بشر و محيط زيست تطبيق داده است. در مجموع، اين پژوهش نشان مي‌دهد كه قاعده جري و تطبيق در سنت تفسيري شيعه جايگاهي محوري دارد و در گذر زمان از رويكرد نقلي صرف به رويكردي تحليلي–تمدني تكامل يافته است. اين قاعده، ضامن جاودانگي و پويايي قرآن در همه اعصار است و مي‌تواند در مواجهه با نيازهاي متغير جامعه اسلامي نقشي كليدي ايفا كند

1405/02/21

عبدالهي، مريم

80680