طراحي و اعتباريابي الگويي براي ارزشيابي مجازي آموخته‌هاي دانشجويان در دوران شيوع بيماري‌هاي واگير

Designing an‎d Validating a Model for Virtual eva‎luation of Studentsʹ Learning During Infectious Diseases

دكتري تخصصي

برنامه ريزي آموزش از راه دور

مركز تحصيلات تكميلي دانشگاه پيام نور

1403

1403/07/04

دكتر بهمن زندي، دكتر نازيلا خطيب زنجاني

دكتر فروزان ضرابيان

virtual eva‎luation, learning, students, infectious disease

در چند سال اخير ارزشيابي مجازي از آموخته‌هاي دانشجويان به يك مساله مهم و مبهم بدل شده است. پژوهش حاضر با هدف طراحي و اعتباريابي الگويي براي ارزشيابي مجازي آموخته‌هاي دانشجويان در دوران شيوع بيماري‌هاي واگير (اپيدمي و پاندومي) انجام شده است. در اين پژوهش از روش تحقيق آميخته از نوع اكتشافي متوالي استفاده شده است. در بخش كيفي پژوهش از روش تحليل محتوا، از نوع استقرايي و در بخش كمي از روش پيمايشي بهره گرفته شده است. ابزار استفاده شده براي جمع‌آوري داده‌ها در بخش كيفي، بصورت اسنادي – كتابخانه‌اي و مصاحبه نيمه‌ساختاريافته و ابزار جمع آوري داده‌ها در بخش كمي، پرسشنامه محقق‌ساخته بود. جامعه پژوهش در بخش كيفي كليه مقالات و اسناد مكتوب مرتبط با موضوع پژوهش و متن مصاحبه استادان دانشگاه پيام نور بود. نمونه بخش كيفي با روش نمونه‌گيري هدفمند بعد از بررسي 28 مقاله يا سند و مصاحبه با 18 استاد به اشباع نظري رسيد. جامعه پژوهش در بخش كمي، خبرگان حوزه آموزش از دور بودند كه با نمونه گيري در دسترس، 30 نفر از آنان به عنوان نمونه انتخاب شدند. روايي و پايايي در بخش كيفي با نظر استادان راهنما و صاحبنظران به تاييد رسيد و در بخش كمي روايي با روش بازآزمايي و پايايي آن با آزمون آلفاي كرونباخ و دستيابي به مقدار 92/0 به تاييد رسيد. براي تحليل داده‌ها در بخش كيفي از نظريه داده بنياد و كدگذاري در نرم افزار MaxQDA استفاده شد و تحليل در بخش كمي از آزمون t تك نمونه‌اي و با استفاده از نرم‌افزار SPSS انجام گرفت. يافته‌ها پس از بررسي و تحليل كتب، مقالات و متون مصاحبه‌ها، منجر به شكل‌گيري الگوي ارزشيابي مجازي با هفت مقوله اصلي و نوزده مولفه شد. مقوله‌هاي اصلي الگو عبارت‌اند از: مركز آموزشي، برنامه درسي، سامانه مديريت يادگيري، مدرس مجازي، يادگيرنده مجازي، آموخته‌ها و ارزيابي بود. ابزارهاي ارزيابي مورد استفاده اساتيد در آموزش مجازي شامل چهارده ابزار اعم از ابزارهاي آزمون و غيرآزمون بود. نتايج اعتباريابي الگو با استفاده از آزمون تي تك نمونه‌اي نشان داد كه ميانگين تمامي گويه‌هاي پرسشنامه از ميانگين فرضي بالاتر است، اين تفاوت ميانگين معنادار است و با اطمينان 99 درصد مي‌توان گفت الگوي طراحي شده داراي اعتبار است. نتيجه كلي پژوهش حاكي از آن است كه براي افزايش كيفيت ارزشيابي از يادگيري يا آموخته‌هاي دانشجويان در آموزش مجازي در كنار توجه به تنوع ابزارهاي ارزيابي به مقوله‌هاي ديگر الگو نيز توجه كنند و پيشنهاد مي‌شود كه دست‌اندركاران مراكز آموزش مجازي و اساتيد، بصورت يكپارچه براي افزايش كيفيت ارزشيابي از آموخته‌ها و يادگيري فراگيران تلاش كنند.

1404/10/24

ابراهيمي

79497