25559

The role of context and elements within the text in discovering the purpose of Surah Baqarah

كارشناسي ‌ارشد

علوم قرآن و جديث

دانشگاه پيام نور مركز تهران جنوب

99-1400

1402/6/28

خوب

74ص

نادعلي،روح اله

رحماني تيركلايي،حسين

67-72ص

سوره بقره، عناصر درون متني، سياق، غرض سوره

Surah Baqarah, semiotics, story of Noah, story of Joseph, Holy Quran

يكيازمهم¬ترينجنبههايتفسيركهازديربازموردتوجهانديشمنداناسلاميبودهاست،تعيينهدفاصليسورهومحورآناست. بااستفادهازروشكشفهدفسورهبقره،دراين پژوهشبهدنبالالگوييبرايتبيينهدفاصليسورههايقرآنكريماست.سوره بقره، بزرگترين سوره قرآن، با نام هاي: فُسْطاط القرآن، سنام القرآن، زهراء... شناخته مي شود. سوره بقره، نخستين سوره اي بود كه در مدينه نازل شد و نزول آن بين هجرت و غزوه بدر بوده است، زماني كه پيامبر به مدينه هجرت كرد، احبار يهود با وي دشمني كردند و منافقان اوس و خزرج به سمت ايشان متمايل مي شدند. احبار از پيامبر(ص) پرسش مي كردند، اين سوره در پاسخ به پرسش هاي ايشان و به چالش كشاندن باورها و اعتقادات ايشان نازل شد. آيات الاحكام اين سوره نيز در ارتباط با همين پرسش هاييهود بود. در اين سوره به موضوعات گوناگوني چون داستان حضرت آدم (ع)، تكبر شيطان در برابر او، نعمت هاي بني إسرائيل و تكبر و نافرماني آنان، داستان گاو بني إسرائيل و بهانه جويي هاي آنان در مقابل فرامين الهي، حس برتري طلبييهود، تغيير قبله مسلمين و آيات فقهي، چون احكام روزه، حيض، طلاق، انفاق، قرض و رباو درجات انبياء و لزوم ايمان به همه ايشان و طلب آمرزش از درگاه الهي و ... اشاره شده است. در اين سوره موضوعات پراكنده اي مطرح است كه به ظاهر هيچ ارتباط منطقي با يكديگر ندارند و نمي توان تحت يك غرض واحد و به يك صورت منسجم، به اين سوره نگريست؛ ولي پس از دقت در ارتباط بين آيات، به تدريج غرضي مشخصي خود را نشان مي دهد و آن شناخت ويژگي هاي قوم يهود، علل انحراف قوم و هشدار به مسلمانان دربارۀ علت انحراف ايشان است. به عبارت ديگر، غرض سوره بقره را شناخت قوم يهود و تبيين نحوه تعامل با ايشان دانست.

76761