PHD 190

دكتري

زبان شناسي همگاني

مركز تحصيلات تكميلي

1392

23/06/1392

عالي

بلقيس روشن

مشاور اول احمد علي پور - مشاور دوم مسعود كريملو

زمينه و هدف: دانش‏آموزان داراي هوش مرزي مجموعه‏اي از اختلالات زباني را نشان مي‏دهند. اين پژوهش ويژگي¬هاي زبان‏شناختي روايت‏هاي تصويري خيالي و واقعي، كلام توضيحي، درك و بازگويي داستان، كاركردهاي اجرايي و رابطه بين زبان و كاركردهاي اجرايي را بين دانش‏آموزان داراي هوش مرزي و دانش‏آموزان عادي شهر تهران مقايسه ‏مي‏كند. بعلاوه به بررسي اثر مداخله كلامي بر كم‏توانايي‏ زباني دانش‏آموزان داراي هوش مرزي مي‏پردازد. روش بررسي: در اين پژوهش از دو روش مقطعي و آزمايشي استفاده شد. در يك مطالعه مقايسه‏اي،‏ 30 دانش‏آموز داراي هوش مرزي و 25 دانش‏آموز عادي مقايسه شدند. همچنين در يك بررسي مداخله‏اي، 17 دانش‏آموز مرزي در مداخله كلامي شركت كردند. يافته¬ها: دانش‏آموزان مرزي در داستان تصويري خيالي جملات ساده بيشتري (001/0< p) نسبت به دانش‏آموزان عادي توليد كردند. دانش‏آموزان مرزي در توليد جملات مركب در داستان تصويري خيالي (004/0p =)، داستان تصويري واقعي (001/0< p) و توليد جملات پيچيده در هر دو داستان (001/0< p) ضعيف‏تر از دانش‏آموزان عادي بودند و ضمناً جملات غيردستوري بيشتري از دانش‏آموزان عادي در هر دو داستان (001/0< p) توليد كردند. اطلاعات مرتبط دانش‏آموزان داراي هوش مرزي در هر دو داستان كمتر (001/0< p)، ولي اطلاعات تكراري در داستان تصويري خيالي (016/0p =) و داستان تصويري واقعي (046/0p =)، و اطلاعات نامرتبط در هر دو داستان (001/0< p) بيشتر بود. انواع پيوندهاي انسجامي اين دانش‏آموزان در داستان تصويري خيالي (001/0< p) و در داستان تصويري واقعي (009/0p=) كمتر بود. دانش‏آموزان داراي هوش مرزي در بازگويي جملات داستان (001/0< p) و درك داستان (001/0< p) ضعيف‏تر عمل كردند. همچنين در پاسخ حذف (001/0< p)، پاسخ صحيح (001/0p=))، زمان واكنش (001/0p<) آزمون عملكرد پيوسته ضعيف‏تر از گروه عادي بودند. در آزمون استروپ، پاسخ نادرست (028/0p=)، پاسخ حذف (001/0< p)، پاسخ صحيح (001/0< p)، زمان واكنش (001/0< p) و زمان آزمون (001/0< p) معنادار بود. خطاهاي درجاماندگي (001/0< p) در آزمون دسته‏بندي كارت ويسكانسين نيزمعني‏دار بود. همبستگي¬هاي زيادي بين زبان و كاركردهاي اجرايي يافت شد. مداخله، جملات مركب (038/0p=)، انواع پيوندهاي انسجامي (003/0p=) و اطلاعات مرتبط (008/0p=) را افزايش، و جملات غيردستوري (031/0p=) را در روايت شخصي دانش‏آموزان مرزي (گروه مداخله) كاهش داد. نتيجه¬گيري: دانش‏آموزان داراي هوش مرزي آسيب زباني زيادي در توصيف داستان‏هاي خيالي و واقعي نشان دادند. همچنين در در درك داستان، بازگويي داستان و كاركردهاي اجرايي ضعيف¬تر از دانش‏آموزان عادي عمل كردند. رابطه¬هاي متوسطي بين بخش‏هاي زبان و كاركردهاي اجرايي وجود داشت. برنامه مداخله از نظر باليني اثر معني‏داري بر توانايي شركت‏كنندگان براي توليد روايت شخصي داشت.واژگان كليدي: روايت، مداخله كلامي، كاركرد اجرايي، درك و بازگويي داستان، دانش‏آموز داراي هوش مرزي

7552