مدل سازي سد خاكي از نظر تراوش با نرم افزار پلكسيس

كارشناسي ارشد

مندسي عمران آب و سازه هاي هيدروليكي

تهران شمال

1402

تاريخ ثبت در تهران شمال دوشنبه 1402/12/14

صحافي شده ندارد

توتونچيان

دانشگاه پيام نور مركز تهران شمال

با توجه به قرار گيري كشور ايران در منطقه آب و هوايي نيمه خشك جهان و متوسط بارندگي كشور در حدود يك سوم بارندگي جهان از يكسوي و نياز مبرم به منابع آبي در كشاورزي ، توليد انرژي و بخش شرب از سوي ديگر و با توجه به نا مناسب بودن پراكندگي زماني و مكاني بارنگي ها ، لذا اهميت برنامه ريزي براي استفاده از منابع موجود آب ، ضروري بنظر مي رسد و تقريبا تنها راه مقابله با اين مسائل ، احداث سد مي باشد . سدها همواره از سازه هاي زيربنايي در كشور محسوب مي شوند و داراي ارزش حياتي مي باشند . يكي از انواع سدها جهت ذخيره آب ، سد خاكي مي باشد و چون اين نوع سدها از مصالح خاكي ساخته مي شوند ، بنابراين تراوش از درون اين مصالح خاكي و به طبع آن در سدهاي خاكي اتفاق مي افتد و چون تراوش تاثير مستقيم بر پايداري سدها دارد ، بگونه اي كه طبق آمارهاي رسمي ، خرابي هاي ناشي از تراوش ، حدود 30 درصد از خرابي سدهاي خاكي را تشكيل ميدهد ، لذا مطالعه تراوش در سدهاي خاكي امري ضروري به نظر مي رسد . تراوش در سدها بايد بطور كنترل شده اي صورت پذيرد و اين كنترل همواره توسط ابزار دقيق صورت گرفته است . با وجود آنكه در بيشتر مطالعات انجام شده ، عمدتا به بررسي تراوش از پي سدها پرداخته شده است ، اما در اين تحقيق ، تراوش در بدنه و پي سد آزاد سنندج با هم مورد مطالعه قرار گرفته است . سد مخزني آزاد سنندج در استان كردستان و در فاصله 40 كيلومتري غرب شهر سنندج بر روي رودخانه كوماسي احداث شده است . هدف ازاحداث اين سد تامين آب كشاورزي 4200 هكتار از باغات منطقه و تامين آب شرب و در نهايت راه اندازي دو نيروگاه برق آبي 10 و 500 مگا واتي مي باشد . اين سد از نوع سنگريزه اي با هسته رسي ، 125 متر ارتفاع ازپي ، طول تاج 600 متر و عرض تاج 14متر مي باشد . جهت سنجش تراوش سد ازپيزومترهاي الكتريكي تار مرتعش استفاده شده كه در مقاطع مختلف و در 4 تراز 5/1361 ، 1390 ، 1420 و 1450 متر نصب شده اند . در مطالعه حاضر با استفاده ازنرم افزار PLAXIS سد مذكور از لحاظ مقدار دبي نشتي از پي و بدنه در عميق ترين مقطع سد مربوط به دوره بهره برداري مدل سازي شده و نتايج حاصله را با نتايج بدست آمده از طريق پيزومترها مقايسه و صحت سنجي شدند .نتايج حاصله نشان مي دهد كه روش مدل سازي در زمينه پيش بيني تراوش، قابل اعتماد ميباشد .در ضمن با توجه به اينكه مقدار تراوش زياد بود و سد از اين جنبه در وضعيت مطلوبي قرار نداشت ، به بررسي گزينه هاي موجود در ارتباط با كنترل نشتي از پي و بدنه و ميزان تاثير آنها پرداخته شده و پس از مدل كردن سد در حالتهاي مختلف ، براساس نتايج بدست آمده مشخص شد كه ديوار آب بند رسي در زير هسته بيشترين تاثير در كاهش تراوش از پي را دارا مي باشد بطوريكه با اجراي آن در زير هسته ،مقدار نشتي به 35 ليتر در ثانيه كاهش مي يابد . در نهايت يك مدل تركيبي شامل ديوار آب بند در زير هسته و پوشش بتني در بالادست سد و پتوي رسي در كف مخزن و عمق پي180 متري به همراه ميزان تاثيرآن ارائه مي شود كه اين مدل مركب ميزان نشتي را به 30 ليتر بر ثانيه كاهش مي دهد .

74717