pir1402 /ر8ب4

Investigating the types of crimes and analyzing the proportionality of crime and punishment in the policy of Khajeh Nizam-ol-Molk Tusi

كارشناسي ارشد

زبان و ادبيات فارسي

محمودآباد

1402

1402/06/26

عالي

93ص

فامليان، حسين

عسكري، علي

91-86

ندارد

Persian Language and Literature crime, punishment, educational literature, policy, Khwaja Nizam al-Mulk Tusi

كتاب «سياست¬نامه» اثر خواجه نظام الملك طوسي از جمله آثار تعليمي ادبيات فارسي مي¬باشد كه در قرن پنجم هجري به نگارش درآمده است. خواجه نظام الملك در اين كتاب اصول فرمانروايي، كشورداري، اخلاق و سياست را باتوجه به آيين پادشاهان و حاكمان پيشين، به مخاطب خود ارائه مي-كند. يكي از موضوعاتي كه در لابلاي تعاليم و حكايت¬هاي اين كتاب بدان پرداخته شده، بحث عدالت و انواع جرائم و تناسب مجازات¬ها با اين جرائم است. در پژوهش حاضر كه به روش تحليل محتوايي انجام شده است، به بررسي انواع جرائم و تناسب مجازات¬ها با اين جرائم در كتاب سياست¬نامه پرداخته-ايم. بنابه نتايج بدست آمده خواجه نظام الملك در فصول مختلف سياست¬نامه به برخي از جرم¬ها و گناهان كه توسط مردم و خدم و حشم پادشاه انجام مي¬گيرد، اشاره دارد و با بيان حكايت¬هاي مختلف مجازات متناسب با هريك را بيان مي¬كند؛ به عنوان مثال وي معتقد است كه اگر عاملان حكومتي طبق توصيه پادشاه عمل نكنند و در گرفتن ماليات و عوارض ساليانه با مردم مدارا نكنند، بايد آنها را از منصب خود عزل كرد و فرد شايسته¬اي را جايگزين كرد و اگر از مردم به ناحق چيزي گرفته باشد بايد به مردم باز گرداند و اگر مالي داشته باشد باد از او بگيرند تا عبرت ديگران باشد. او يكي از فلسفه¬هاي تعيين مجازات متناسب با جرم را ايجاد رغبت و انگيزه در بندگان و بيم و ترس در گناهكاران مي¬داند و معتقد است كه به موجب آن كارها نظم و استقامت بيشتري پيدا مي¬كنند. خواجه در مورد فرق شيعي كه از آنها با اسامي مختلفي چون مذهب «خارجي»، «رافضي»، «شافعي»، «قرمطي» و نظاير آنها ياد مي¬كند بسيار سختگير است و مفصل¬ترين بخش¬هاي سياست¬نامه نيز به توجيه مقابله با آنها اختصاص دارد. درواقع يكي از موارد عدم تناسب مجازات با جرم در كتاب سياست¬نامه، برخورد با دگرمذهبان به ويژه رافضي¬هاست.

فهرست مطالب عنوان صفحه چكيده1 فصل اول : كليات تحقيق2 1-1-مقدمه3 1-2-بيان مسأله4 1-3-سابقه و ضرورت انجام تحقيق5 1-4-هدف هاي تحقيق8 1-5-سؤال هاي تحقيق9 1-6-فرضيه هاي تحقيق9 1-7-روش انجام تحقيق9 1-8-روش و ابزار گردآوري اطلاعات9 1-9-روش تجزيه و تحليل داده‌ها10 1-10-جامعه آماري10 فصل دوم : مباني نظري و ادبيات تحقيق11 2-1-جرم12 2-2-مجازات13 2-3-فلسفه مجازات14 2-4-تناسب مجازات با جرم15 2-5-شرايط تناسب17 2-6-اصل تناسب مجازاتها21 2-7-اصل تناسب مجازاتها در اسلام22 2-8-اصل تناسب مجازاتها در تورات و انجيل24 2-9-اصل قانوني بودن جرم و مجازات در اسلام و قرآن24 2-10-اصل قانوني بودن جرم و مجازات در تورات و انجيل26 2-11-اصل تناسب مجازاتها با جرايم27 2-12-تناسب مجازات با جرم در اسلام28 2-13-تناسب مجازات با جرم در تورات و انجيل33 2-14-مقايسه توجه به تناسب بين جرم و مجازات در قرآن، تورات و انجيل34 فصل سوم : خواجه نظام الملك طوسي و ويژگيهاي عصر وي35 3-1-اوضاع سياسي و اجتماعي عصر سلجوقي36 3-2-اوضاع ادبي عصر سلجوقي38 3-3-ويژگي هاي نثر فارسي در عصر سلجوقي40 3-4-زندگينامه خواجه نظام الملك طوسي42 3-5-آثار خواجه نظام الملك طوسي44 فصل چهارم : انواع جرم و مجازاتهاي متناسب با آن در سياستنامه48 4-1-مقدمه49 4-2-مجازات و اعدام50 4-3-تشكيلات قضايي و دادرسي عصر سلجوقي58 4-4-عدالت، آرمان مهم در سياست نامه60 4-5-نتيجه عدل و داد در سياست نامه61 4-6-قضاوت و ملاك آن در سياستنامه62 4-7-ويژگيهاي متصدي قانون و عدالت در سياستنامه63 4-8-دادخواهي و انواع آن در سياستنامه70 4-9-انواع جرم و مجازاتهاي متناسب با آن در سياستنامه75 فصل پنجم : نتيجه گيري83 5-1-نتيجه گيري84 منابع و مآخذ87 9

1402/09/08

شهرزاد قاسمي

74136