2489

ISIS and sectarian strife in the Middle East

كارشناسي ارشد

علوم سياسي

دانشگاه پيام نور زرين شهر

1398

زمستان 1401

دكتر پرويز دليرپور

دكتر محمد علي محمودي قهساره

United States , role theory , China , Iran

فرقه‌گرايي و تشديد اختلافات مذهبي جزو لاينفك در تحولات خاورميانه مي‌باشد. پديدار شدن دولت‌هاي ناتوان مانند ليبي، يمن، عراق، سوريه و ظهور بازيگران قدرتمند غيردولتي فراملي مانند القاعده، داعش، جبهه النصره، طالبان، جماعت اسلامي، جماعات الصحوه، جنبش انصارالله يمن، حزب‌الله لبنان و... در كنار تغيير در رفتار و كنش‌گري بازيگران بين المللي و منطقه اي، نظم سياسي و امنيتي حاكم بر خاورميانه را متحول كرده و زمينه را براي ايجاد نظم جديد فراهم كرده است. چگونگي نقش‌آفريني داعش به عنوان يكي از مهمترين گروه هاي فرقه اي – مذهبي، در مناسبات سياسي-امنيتي خاورميانه سوال اصلي اين پايان نامه مي‌باشد كه با روش توصيفي-تحليلي سعي در پاسخ به آن خواهد شد. بر اين بر اساس فرضيه تحقيق حاضر آن بوده است كه ظهور اين گروه نشانگر آغاز مرحله جديدي از سلفي گرايي راديكال با تبعيت از انديشه هاي ابن تيميه و سيدقطب در منطقه و جهان است. تاثير داعش بر تشديد نزاع فرقه اي در خاورميانه به شكل نزاع بين ايران (نماينده شيعيان در جهان) و عربستان (نماينده اهل سنت در دنيا) به شكل اتهام تشكيل هلال شيعي به ايران توسط عربستان و مروج وهابيت و تروريسم ضد شيعي وابسته به آمريكا از سوي ايران به عربستان سعودي، نمودار شد. به طور كلي در اين پايان‌نامه به اين نتيجه رسيده‌ايم كه صرف نظر از چگونگي عملكرد نظامي ‌بقاياي دولت اسلامي‌در ماه‌ها و سال‌هاي آينده، ايدئولوژي آن چالش طولاني مدتي باقي خواهد ماند. اين امر دال برمساله گسترده تري است كه تا حد زيادي ناديده گرفته شده است: دگرگوني كنترل نشده در سلفي گري كه به جنبش‌هاي جديد امكان رشد از درون فرق سلفي گرا همچنين اسلام‌گرايان ديگر را خواهد داد. تا زماني كه تعامل انديشه‌هاي سلفي و اسلامي‌ باز شناخته نشود، شناخت ايدئولوژي دولت اسلامي‌همچنان ناممكن خواهد بود. تاكيد اين گروه بر الهيات اسلامي‌در گفتمان عمومي‌خود، ماهيت انقلابي آن را تحت الشعاع قرار داده و اين توهم را ايجاد مي‌كند كه ايدئولوژي آن به جاي اين كه تلاقي جريانهاي بنيادگرا و انقلابي دانسته شود بايد در سلفي گري رديابي گردد

1401/11/30

71144