چكيده
مقايسه، ابزار ارزشمندي براي آگاهي بر موازين متون ادبي با مايه¬هاي تعليمي و ديني است كه امروزه در مطالعات محققان جايگاه ويژهاي براي تعيين موازين ادبي آثار هنري دارد. بر اين اساس دو اثر ادبي كيمياي سعادت امام محمد غزالي و مثنوي معنوي مولانا را از نقطه نظر اشتراكات و افتراقات مضامين و درونمايههاي آن دو بررسي كردهايم تا ضمن اطلاع بر ساختار آن دو از لحاظ كيفيت تبيين موضوعات، بر اصول تشريح و توضيح مباحث مطرحشده در آنها نيز واقف شويم. ركن سوم كيمياي سعادت و دفتر اول مثنوي ملاك تطبيق و ارزيابي محتوا بوده است. در اين پايان¬نامه به شيوة توصيفي- تحليلي و با استفاده از روش مطالعة كتابخانهاي و بر اساس تجزيه و تحليل داده¬ها، اصول دهگانة ركن سوم كيمياي سعادت را با مفاهيم و اصطلاحات مثنوي در دفتر اول بررسي كرده¬ايم و سپس در زمينة بيان مفاهيم شرعي و صوفيانة معاني و مضامين اصول مورد اشاره، مطالعات جامعي انجام داده¬ايم. پس از آن، چرايي افتراق و اشتراك معاني را در همة اصول متذكر شده¬ايم و با ذكر شواهد و نمونه¬هاي لازم نشان داده¬ايم كه غزالي و مولانا بر اساس مسالك اعتقادي و آييني خود در تفسير و تبيين معاني هركدام از عناوين مذكور در ربع سوم كيمياي سعادت، بر شيوة خاصي رفته¬اند و مولانا از ديدگاه-هاي غزالي در بسياري از معاني و مفاهيم استفاده مي¬برد. در ادامة بحث به صورت مقايسه¬اي، معاني و مفاهيم را در ركن سوم كيمياي سعادت و دفتر اول مثنوي معنوي نقد كرده¬ايم و نتيجه¬گيري نهايي خود را بر مبناي سلسله مباحث مذكور ترتيب داده¬ايم.
كليد واژه¬ها: مطالعه تطبيقي، امام محمد غزالي، كيمياي سعادت، ركن مهلكات، مثنوي مولانا، كبر و ريا.