14059پ

كارشناسي ارشد÷

پژوهش هنر

تهران شرق

1401

صحافي شده ندارد

غلامرضا طوسيان

دانشگاه پيام نور مركز تهران شرق

در اين پژوهش به تحليل محتوايي نشان كهن چليپا، در كاخ گلستان شهر تهران پرداخته شده است و گنجينه هاي فرهنگي ايران در زمينه تزئينات معماري معرفي شده است. مجموعه كاخ گلستان، نه تنها به خاطر رويداد هاي مهم تاريخي، بلكه به دليل معماري خاص و تزئينات ويژه آن، سند زنده و ارزشمند تاريخ ايران در زمان قاجار مي باشد. اهميت آن در حدي است كه به ثبت جهاني يونسكو نيز رسيده است. معماري اين كاخ به اصول باغ ايراني وفادار است. چه بسا باغ و بستان و درختان سرسبز پي رامون آن، دليلي بر نام گ ذاري اين كاخ به نام گلستان شد. گوناگوني نقش ها در تزئينات كاشي كاري، اين كاخ را تبديل به موزه اي از انواع طرح ها و تكنيك هاي كاشي كرده است. نقش هاي هندسي چشم نواز در كاشي هاي كاخ گلستان هر بيننده اي را به نمايشگاهي از جلوه هاي گوناگون فرهنگي فراخوان كرده ا ست. با نشانه شناسي آنها مي توان به رمز و راز اين نقش ها پي برد. به نظر مي رسد، يكي از پر تكرار ترين نقش هاي هندسي كاشي هاي كاخ گلستان نقش چليپا است. گمان مي رود نشان چليپا با ترسيم زيبايي كه داشته، يكي از نقش هاي هندسي تكثير شونده روي سطح كاشي كاري است كه در شبكه هاي هندسي به خوبي توسعه يافته و فضاي مثبتي را براي هنرمند ايجاد كرده است. اين پژوهش يه شيوه تحليلي توصيفي انجام شده است و اطلاعات از راه ميداني و كتابخانه اي گرد آوري شده است. همچنين نقش هاي كاشي كاري به شيوه مستقيم ميداني در مجموعه كاخ گلستان بررسي شده است.گمان بر اين است ابعاد گوناگوني از دانش هاي معماري، نشانه شناسي، نقاشي، جامعه شناسي، تاريخ ،فلسفه، عرفان، رياضي و هندسه ما را به مفهوم اين نماد نزديك مي كند و چليپا جرياني است پيوسته از زيست انسان كه با نقش هاي هندسي روايت مي شود.

69736