1562 0104 PN

The study and analysis of the themes of the poems of Makhzan al-Asrar and Iskandarnameh Nezami Ganjavi

كارشناسي ارشد

زبان و ادبيات فارسي

مركز ساري

1401

1401/04/21

نمره 17/25

113 ص.

حميد عالي كردكلايي

مهدي خادمي كولايي

108-111

Theme , poem , Makhzan al-Asrar , Iskandarnameh , Nezami Ganjavi

درون‌مايه عنصر دروني يك اثر ادبي اعم از نظم و نثر است. اين عنصر ادبي مربوط به سازه‌هاي موضوع، مضمون است كه جلوه‌ها و ويژگي‌هاي اثر ادبي با آن نيز مشهود است و از اين جنبه شايستگي مطابقت با ساير آثار ادبي داراي درون‌مايه‌هاي مختلف را دارد. درون‌مايه زيرمجموعه‌ي عناصر كلي موضوع، مضمون، بن‌مايه و انديشه در اثرادبي است. كه علاوه بر تفكر اديب، جامعه‌ي او نيز در شكل‌گيري درون‌مايه شريك است زيرا شرايط و عوامل فرهنگي، اجتماعي، سياسي، فكري و احساسي مي‌تواند ادبيات يك جامعه را تغيير دهد. اين پژوهش با روش توصيفي ـ تحليلي درون‌مايه‌ي دو اثر «مخزن‌الاسرار» و «اسكندرنامه»‌ي نظامي گنجوي، در راستاي شناساندن موضوع و بن‌مايه‌ي آثار منظوم كهن بررسي كرده است. يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد كه درون‌مايه‌هاي برجسته در دو اثر مخزن‌الاسرار و اسكندرنامه عبارتند از: خداوند و توحيد، پيامبر، مدح ملوك و بزرگان، مسائل ديني، مسائل اخلاقي، حكمت و خرد، مسائل عرفاني، مهارت‌هاي زندگي، دانش، پند و اندرز. همانندي درون‌مايه در اين دو اثر بيشتر است و بيشتر اين درون‌مايه‌ها در آثار كهن نيز وجود دارند و داراي بسامد بالايي هستند. تفاوت اين دو اثر در درون‌مايه چنين است كه دو درون‌مايه‌ي شرح وقايع تاريخي و اسطورهاي و انديشه‌هاي فلسفي فقط در اسكندرنامه وجود دارند.

1401/08/15

عاليه اسماعيلي

69435