13998پ

كارشناسي ارشد

بيوتكنولوژي كشاورزي

تهران شرق

1398

صحافي شده ندارد

محمد علي ابراهيمي دكتر غلامرضا بخشي خانيكي

سعيده پيرايش

دانشگاه پيام نور مركز تهران شرق

مايكوتوكسين ها دسته اي از مواد سمّي و آلاينده مواد غذايي، خوراك دام و طيور هستند كه به طور طبيعي از انواع خاصي از كپك ها )قارچ ها( توليد مي شوند. آلودگي مواد غذايي به انواع كپك هاي مولد مايكوتوكسين ها از مشكلات شايع مواد غذايي مي باشد، كه منجر به توليد و حضور ميزان زيادي از انواع اوليه و ثانويه بر روي انسانها و حيوانات » مايكوتوكسيكوز « سموم با طيف وسيعي از اثرات باليني موسوم به مي شود. رشد اين گونه كپك ها مي تواند قبل و يا پس از برداشت محصول، طي نگهداري و انبار نمودن مواد بسيار پايدار هستند و طي » مايكوتوكسين ها « غذايي در شرايط گرم و مرطوب صورت بگيرد. متأسفانه بيشتر فرايندهاي توليد غذا، انجماد و پختن از بين نمي روند . كنجد با نام علمي Sesamum indicum Linnaeus. ا ز جمله نباتات بومي ايران است كه از قرن ها پيش در مناطق گرمسير و نيمه گرمسير كشت مي شده است. اين گياه داراي دانه روغني است كه سطح زيركشت آن در جهان و ايران بسيار گسترده بوده و مجموع چربي و بوده و از اين رو، اهميت اقتصادي بالايي چه از نظر تغذيه انسان » 37 درصد « پروتئين دانه كنجد نزديك به و چه مصارفي نظير كنجاله دارد. اين مطالعه با توجه به اهميت فراوان دانه كنجد در جيره غذايي مردم ايران خصوصاً با توجه به گرايشات تغذيه اي اخير، بررسي ميزان آلودگي هاي قارچي در برخي انبارهاي كنجد استان تهران به انواع مايكوتوكسين ها و عوامل مولد آنها مي باشد. از اين رو تلاش مي شود كه ميزان آلودگي مايكوتوكسين هاي دانه كنجد، موجود در 3 نمونه دانة كنجد كه يكي از اين نمونه ها بومي ايران بوده و 1 « نمونه ديگر وارداتي بود صورت گرفت، پس از رديابي عوامل مولد آنها توسط دستگاه HPLC به روش » با كارايي بالا اندازه گيري شود. در اين تحقيق سعي شد رديابي برخي از اين » كروماتوگرافي مايع « « مايكوتوكسين ها در دانه هاي كنجد و ميزان آلودگي آن ها با روش HPLC مورد بررسي و شناسايي قرار » گيرد. بدين منظور ابتدا در آزمايشگاه جم بيوتكنولوژي جم دانشگاه پيام نور تهران شرق، محيط كشت PDA ( Potato dexteose agar ( ساخته و پس مشاهده عدم آلودگي محيط كشت ها در روز بعد جهت كشت دانه هاي كنجد زير هود آزمايشگاهي اقدام شد به طوري كه در پليت هاي كوچك 82 عدد دانه كنجد كشت داده شد، سپس پيلت ها با پارافيلم بسته شد و داخل انكوباتور با دماي ℃ 23 به مدت يك يك هفته الي ده روز قرار داده شد. پس از 1 روز قارچ ها مشاهده شد، در محيط كشت PDA انواع متخلفي از قارچ ها رشد كرده بودند، كه دو نوع آسپرژيلوس و فوزاريوم را شناسايي و زير ميكروسكوپ مشاهده گرديد، در مرحله بعد شروع به ساخت محيط كشت مايع CYB (Czapek yeast extract broth) براي كشت تك قارچ ها اقدام نموده. بعد از كشت قارچ ها در محيط مايع داخل شيكر انكوباتر به مدت 81 روز در دماي ℃ 27 و دور 2 811 قرار داده شد. پس از استخراج توكسين هاي مورد نظر و بررسي آنها توسط دستگاه HPLC نتايج حاصل از اين تحقيق علمي به وسيله برنامه هاي آماري) Statistics 2011 IBM Spss ( انجام گرديد اين نتايج اينگونه نشان مي دهد كه تمامي نمونه ها به جز دو نمونه داراي مقادير بسيار كمي ازتوكسين هاي )آفلاتوكسين ، آفلاتوكسين ، آفلاتوكسين ، آفلاتوكسين ( بوده و بيشترين آن مربوط به يك نمونه كنجد وارداتي از كشور افعانستان با مجموع سميت آفلاتوكسين ) ng/g 7.7 ( مي باشد. كليدواژه: كنجد ، ماكوتوكسين ، HPLC

67907