Bp79

Investigating the effects of ignorance and error on jurisprudential rules and legal and criminal laws and their conflicts

ارشد

إلهيات و معارف اسلامي ()M.A گرايش: فقه و مباني حقوق اسلامي

پيام نور بوشهر

بهار 1400

1400/11/9

خوب

151ص

چمكوري ،دكتر محمد

بصيري،دكتر عباس

151-160ص

جهل، اشتباه، اشتباه حكمي، اشتباه موضوعي، احكام فقهي، قوانين كيفري، تعارض

يكي از مهم ترين مباحث در قوانين عنوان جهل و اشتباه و آثار آن بر روابط افراد جامعه ميباشد. از اين رو، هدف تحقيق حاضر بررسي آثار جهل و اشتباه بر احكام فقهي و قوانين حقوقي و كيفري و تعارضات آنها ميباشد. روش تحقيق توصيفي تحليلي و با استفاده از منابع كتابخانه اي ميباشد. در پاسخ به اين سوال كه جهل و اشتباه چه اثرات و پيامدهايي بر احكام فقهي و قوانين حقوقي و كيفري دارند؟ ميتوان بيان كرد كه جهل اعم از بسيط و مركب بوده و برخلاف اعتقاد برخي از حقوقدانان، اشتباه، عمل خلاف واقعي است كه يا ناشي از جهل مركب فرد نسبت به امور است يا ناشي از جهل بسيط او باشد. اشتباه از لحاظ اصطلاحي عبارت است از «درك وتصور نادرست وخلاف واقع شخص از امري» اشتباه ممكن است به دو حالت اشتباه حكمي و اشتباه موضوعي اتفاق بيفتد، اشتباه برحسب اينكه حكمي باشد يا موضوعي، داراي تأثير ونقش متفاوت وگوناگون در حقوق كيفري دارد. جهل، يك مفهوم نسبي است و صلاحيت آن را ندارد كه تحت قاعده ايي كلي بيان گردد بلكه تشخيص دفاع تلقي شدن يا نشدن جهل، يك كار دقيق قضايي است كه بر عهدة متوليان امر قضاء قرار دارد و در هر جرمي بسته به اين كه در زمرة حق الله و حق الناس باشد و شبهه ايي كه براي قاضي و يا متهم پيدا شده و شرايط حاكم بر هر پرنده متغير است. بنابراين جهل يكي از موضوعاتي است كه بدون شناخت ماهيتش نميتوان، دربارة آن به ويژه در جزائيات حكمي صائب صادر نمود. عنصر جهل در رفع مسئوليت مدني، به طور قطع تأثير ندارد و فرد جاهل در اين مسئله معذور نيست، زيرا پاي حقوق مالي از دست رفته مطرح است و فرد جاهل بنا بر قاعدة اتلاف، بايد از عهدة جبران خسارت برآيد. در مورد تعارض سه قاعدة جهل به قانون رافع مسئوليت نيست با قاعدة قبح عقاب بلابيان و قاعدة تدرء الحدود بالشبهات بايد گفت در قوانين مدني هيچ گونه تعارضي ميان اين سه قاعده وجود ندارد، اما در مورد تعارض اين سه قاعده در مسائل كيفري بايد گفته شود اگر براي مقام قضايي ثابت شود كه فرد به طور قطعي جهل به قانون داشته است ميتواند با استناد به قاعدة «قبح عقاب بلابيان» و قاعدة «درء» حكم برائت و يا تخفيف مجازات را صادر نمايد

فصل اول: كليات تحقيق،فصل دوم: پيشينه و ادبيات تحقيق ،فصل سوم: جهل و اشتباه در احكام فقه و حقوق،فصل چهارم: جهل و اشتباه در قوانين حقوقي و كيفري و تعارضات آنها،فصل پنجم: نتيجه گيري و پيشنهادها

67906