24311پ

Animal Chronology &Its Role in Islamic Iran Dating of Khani. Ilkhanid and Timurid Periods

كارشناسي ارشد

تاريخ گرايش ايران اسلامي

تهران جنوب

1400

93ص

هوشنگ خسروبيگي

84-87ص

Khata-Uyghur calendar. Mongol traditions. Animal calendar.

تهران جنوب

چكيده: در دوره ايران اسلامي تا حدود مشروطيت در ) 1285 ( هجري خورشيدي، تاريخگذاري ها در منابع تاريخي يكسره بر حسب گاه شمار هجري قمري انجامگرفته است. تنها پساز حمله مغولان و تلاشهاي نخستين براي ترويج سنتهاي مغولي برگرفته از تمدن چين و قبايل ا ويغور، ردپايي از يك مؤلفه فرا سال با دورههاي متناوب دوازدهساله و با نامهاي حيواني همچون: موش، گاو...؛ متعلق به يك گاهشمار قمريخورشيدي چيني به نام تقويم خ تا-ا ويغوري يا حيواني، به صورت دنباله اي با تقويم معمول هجري قمري در تاريخگذاري برخي منابع ديده ميشود كه بيشتر با نامهاي تركي خودنمايي ميكند. در اين نوشتار پرسش اصلي اين است كه پساز حاكميت مغولان تقويم حيواني باساختاركامل آن با توجه به پشتيباني عناصر ديوانسالاري خودواعتقادراسخ به احكام ت نجيمي و طالع بينيهاي مترتب بر آن واقعاً در ايران اسلامي رواج يافتهاست ويانوعي دوگانه سازي فرهنگي پديدآورده است؟ فرضيه و مدعاي اين پژوهش بر اين نكته ظريف مبتني است كه گاهشماري حيواني ،عليرغم تلقي معمول در شكل كامل آن هيچگاه در تاريخگذاري منابع ايران اسلامي حداقل در دورههاي خاني، ايلخاني و تيموري مقبول و جاري نبودهاست و تنها بخش ف راسال آن تقويم،آنهم در برخي منابع و م نضم به تقويم هجري قمري و بهصورت موردي بهكاررفته. براي اثبات اين مدعا با روش توصيفي-تحليلي و با دو شيوه و راهكار به كندوكاو پيرامون موضوع واثبات فرضيه پرداخته شده است. وجود همين ف را سال ها در متنهاي تاريخي براي پژوهشگر تاريخ اين فرصت را فراهم ميآورد كه درتبديل و تصحيح تاريخگذاري ها و نسخه بدلها از آن هااستفاده نمايد.

1400/11/24

65509