01PIR

a comparative study of socio-political themes in the poetryof mohammad taghi bahar and hou shang ebtehaj

كارشناسي ارشد

زبان و ادبيات فارسي

پيام نور مركز اصفهان

1399

1399

171

زهرا نصر اصفهاني

زهرا اقا بابايي

چكيده انقلاب مشروطه با توجه به تحولات سياسي و اجتماعي كه در سطح جامعه پديد آورد در ادبيات اين سرزمين هم تأثيري عميق نهاد. با پيدايش مشروطه، توجه به سياست و اجتماع سرلوحة آثار ادبي قرار گرفت و سبب شد تا نويسندگان و شاعران كه پيشتر از آن به سياست و اجتماع كمتر توجه كرده بودند، اين دو را به صورت عميق مورد واكاوي قرار داده و به شكل جدي به آن بپردازند. ملك الشعراي بهار و هوشنگ ابتهاج از جمله شاعراني هستند كه در اين عصر و پس از آن شعر را با مفاهيم سياسي و اجتماعي درآميختند و در اين بين به بيان مواردي چون مبارزه با استبداد، دعوت به¬قيام و بيداري، عشق به¬وطن، نكوهش ظلم¬ و ستم، آزادي، زنداني¬شدن دو شاعر، جنگ، عدالت¬¬خواهي و تجليل از شهدا و قهرمانان وطن بپردازند. در زمينه اجتماع هم اين دو شاعر فقر و تهيدستي، توجه به انسان، فضاي تاريك و فساد در جامعه، ترغيب به ¬اميد در جامعه، زن در جامعه، همدلي و دوستي، علم و دانايي، دعوت به¬ صلح، نارضايتي اجتماعي و پيروزي و نويد آن را بيان كرده و از طرفي هر دو شاعر به مفاهيمي متفاوت از همديگر در شعر خود نيز پرداخته¬اند ، به طوري كه بهار موضوعاتي نظير اتحاد،استقلال وانتخابات را درشعر خود آورده اما ابتهاج به موضوعاتي مانند روز دانشجو، تشكيل حزب رستاخيز و كودتاي 28 مرداد پرداخته است . نگاه دو شاعر به سياست و جامعه، بيشتر نگاهي انتقادي بوده و گاه شدت خفقان در جامعه و سياست چنان بوده كه آنان عشق را به كناري نهاده و تنها از درد مردم و مشكلات آن¬ها سخن گفته¬اند و در اين پژوهش كه به روش توصيفي- تحليلي و كتابخانه¬اي تدوين شده، مفاهيم سياسي و اجتماعي در دو شعر بهار و ابتهاج بخش اعظمي از شعر آنان را به خود اختصاص داده و گستردگي اشعار سياسي بهار از ابتهاج بيشتر است. واژگان كليدي: شعر، سياست،اجتماع، مضمون، ملك¬الشعراي بهار، هوشنگ ابتهاج

64898