PIR‌ 237

كارشناسي ارشد

زبان و ادبيات فارسي

پيام نور مركز رشت

97/10/24

88ص.

مريم حيدري

پروين تاج بخش

حيدري،مريم،راهنما , تاج بخش،پروين،مشاور

از ديرباز، خانواده‌هاي كم درآمد، به فرزند (چه دختر و چه پسر) به عنوان نيروي انساني براي كار مي‌نگريستند. كودك در خانه، كارگاه يا مزرعه در كنار والدين به كار مي‌پرداخت، يا در اوضاع اقتصادي نامطلوب‌تر، به كارفرمايي سپرده مي‌شد كه وي را به كار مي‌گرفت و شرايط جسمي و روحي دشواري بر وي تحميل مي‌كرد. از آنجا كه كودك اغلب تحت لواي كارآموز به كار مي‌پرداخت، دستمزد اندكي برايش در نظر گرفته مي‌شد كه بزرگسال آن را دريافت مي‌كرد. امروزه نيز به دليل شرايط نابسامان اقتصادي، فرهنگي، و اجتماعي، كار كودك بيش از پيش توجه اين خانواده‌ها را به خود جلب كرده است. معضل كودكان كار در داستان‌هاي هوشنگ مرادي كرماني نمود چشمگيري دارد. او در داستان‌هاي «بچه‌هاي قاليباف‌خانه» و «مشت بر پوست» به طور خاص به اين موضوع پرداخته است و در ساير داستان‌ها نيز كمابيش به اين مسأله نگاهي انتقادي داشته است. در اكثر داستان-هاي وي عاملي كه سبب مي¬شود تا كودك به كار روي آورد، فقر است. عوامل اجتماعي چون بي¬سرپرستي، بدسرپرستي، تك سرپرستي، و اعتياد والدين نيز در سوق دادن كودك به سوي محيط‌هاي كار بي تأثير نيست و گاه تركيبي از چندين عامل براي تبديل شدن كودك به كودك كار مؤثر هستند. عامل زيستي و رواني كه حاصل رشد و بلوغ كودك است، نيز در اندك مواردي باعث كار كودك به شكل مقطعي مي¬شود. در اكثر موارد به دليل بستر روستايي فضاي داستان، كار كودك از نوع مولد است. در محيط‌هاي شهري كار به شكل غيرمولد ديده مي‌شود. در اين داستان‌ها به تبعات و عواقب كار كودك نيز پرداخته شده است. علاوه بر اثرات كوتاه مدت، تأثيرات دراز مدت نظير از دست دادن سلامت جسمي، وارد شدن به چرخه‌ي فقر، اعتياد، و بزهكاري، و از دست دادن فرصت براي كسب تخصص در زمينهي مشاغل ديگر، از عواقب كار كودك است كه در بزرگسالي او را درگير مي‌سازد.

98/07/09

منتخبي

56697