تبيين نقش كاركردهاي فرهنگي در برنامه راهبردي توسعه شهر قزوين

Explain the role of cultural functions in Development Strategic Plan of Qazvin City

دكتري

جغرافيا و برنامه ريزي شهري

مركز تحصيلات تكميلي پيام نور تهران

98/6/25

خوب

250ص.

احمد پوراحمد

اسماعيل علي‌اكبري

ندارد

ندارد

Cultural Functions, Urban Development, Programming, Qazvin City

سيدمهدي موسي‌كاظمي استاد مشاور

فرهنگ به‌عنوان يكي از عوامل مؤثر بر توسعه¬ي شهرها و ارتقاء كيفيت زندگي شهروندان، همواره موردتوجه جغرافيدانان و برنامه¬ريزان شهري بوده است. ازآنجاكه شهر به‌عنوان يك نظام به‌هم‌پيوسته‌اي از عناصر جغرافيايي است، فرهنگ به‌عنوان جزئي از نظام شهري، براي ارتقاء كيفيت كاركرد اين نظام ضرورت دارد؛ اما طي سال¬هاي اخير، نقش فرهنگ در طرح¬ها و برنامه¬هاي شهري كم‌رنگ شده است. براي اين منظور هدف اصلي در پژوهش حاضر، بررسي نقش فرهنگ در توسعه شهر و پيامدهاي حاصل از عدم توجه به آن در شهر قزوين است كه به‌صورت تبيين نقش كاركردهاي فرهنگي در برنامه راهبردي توسعه شهر طرح‌شده است. روش پژوهش حاضر ازلحاظ هدف، كاربردي و ازلحاظ ماهيت و روش انجام آن، توصيفي- تحليلي است. محدوده موردمطالعه پژوهش، مناطق سه-گانه شهر قزوين هست. جامعه آماري پژوهش، جمعيت شهر قزوين به تعداد 402748 نفر است. حجم نمونه با استفاده از فرمول كوكران به تعداد 390 نفر انتخاب شد. روش جمع‌آوري داده‌ها به‌صورت كتابخانه‌اي و ميداني بوده است. ابزار گردآوري داده¬ها پرسشنامه، مصاحبه كوتاه و نيمه ساختاريافته از متخصصان و همچنين مشاهده به‌صورت چك¬ليست از كاربري¬هاي فرهنگي شهر قزوين بوده است. روش تجزيه‌وتحليل داده¬ها به سه صورت بوده است. در مرحله اول تحليل كيفي، در مرحله دوم تحليل كمي و مرحله سوم به‌صورت تحليل كيفي-كمي از وضعيت كاربري¬هاي فرهنگي شهر با روش SWOT انجام‌شده است. ابزارهاي مورداستفاده براي تحليل داده¬ها، نرم¬افزار GIS و SPSS بوده است. يافته¬هاي پژوهش حاكي از آن است كه طي دهه¬هاي اخير به كاركردهاي فرهنگي در قالب توسعه عناصر فرهنگي و همچنين توجه به كاركرد آن در برنامه¬ريزي¬هاي شهري توجهي نشده است. همچنين بررسي ميزان استفاده شهروندان از عناصر فرهنگي موجود كه حول مركز شهر تمركزيافته‌اند نشان داد كه شهروندان از كاربري¬هاي مذهبي بيشتر از كاربري¬هاي فرهنگي استفاده مي¬كنند. از طرفي تحليل مهم‌ترين راهبردهاي توسعه فرهنگي شهر قزوين نشان داد كه در اولويت اول، راهبردهاي تدافعي شامل ارتقاي سرمايه اجتماعي شهروندان ازجمله آگاهي، اعتماد و مشاركت آنان در توسعه طرح‌هاي فرهنگي داراي بيشترين نقش در توسعه اين شهر است.

98/7/2

امامي

56523