۳۱۴۱پ

Developing and Explaining a Comprehensive Model of Strategic Thinking with the Approach of Competency Improvement. Case study: National Gas Company of Iran

دكتري تخصصي (Ph.D)

مديريت بازرگاني - سياستگذاري

دانشگاه پيام نور مركز تحصيلات تكميلي تهران

۱۳۹۸

۱۳۹۸/۳/۲۰

عالي

۲۲۴ص.

حسيني ، ميرزا حسن

محمودي ميمند ، محمد

۱۸۸-۱۹۸

Strategic thinking; Foresight; Competency; Thinking Strategies; Environmental Requirements

زمينه : مطالعات در زمينه تفكر استراتژيك طي دو دهه اخير عمدتاً در دو شاخه علمي روانشناختي و مديريت توسعه يافته است. محققين متأخّر رويكرد تلفيقي كه سبب توسعه يك شايستگي سازماني ميشود را پيشنهاد نموده اند. با مدلسازي تفكر استراتژيك به عنوان يك شايستگي سازماني انتظار ميرود كه نقش آن از حالت انتزاعي به كاربردي تغيير يافته و عاملي جهت ايجاد تناسب ميان ظرفيتهاي سازماني با تغييرات محيطي باشد. هدف: هدف اين پژوهش تدوين مدلي يكپارچه و فرايندي از تفكر استراتژيك به عنوان يك شايستگي سازماني جهت مديران شركت ملي گاز ايران بود بطوريكه به دو بعد محتوايي و راهبردي تفكيك شده و عناصر محتوايي، راهبردي، عوامل ايجابي منحصربفرد، عوامل زمينه ساز و پيامدهاي مورد انتظار آن تبيين گردد. روش: طرح پژوهش، تركيبي اكتشافي انتخاب گرديد كه از طريق راهبردهاي كيفي(داده بنياد و متاسنتز) مدل مفهومي بدست آمد و سپس از طريق راهبرد كمي، فرضيات پژوهش آزمون و نيكويي برازش مدل محاسبه گرديد. در بخش كيفي، پس از نمونه گيري هدفمند، از ابزار گردآوري داده شامل مصاحبه نيمه ساختار يافته با مديران و فيش برداري از اسناد و مدارك، استفاده شد. در بخش كمي، براساس قاعده وينزي تعداد نمونه تعيين و ضمن انجام تست STQV6، داده ها با استفاده از پرسشنامه الكترونيكي گردآوري و جهت تجزيه و تحليل داده ها از الگوي معادلات ساختاري با رويكرد PLS (معادلات ساختاري مبتني بر واريانس VBSEM) و نرم افزار Smart PLS3 استفاده گرديد. يافته ها: اقتضائات و الزامات شامل محيطي، سازماني و ارزشي به عنوان عوامل ايجابي، ويژگي هاي مدير بصير و سازمان كارآفرين به عنوان عوامل زمينه ساز، بعد محتوايي كه به عنوان بصيرت نامگذاري شد شامل پنج شيوه تفكر واگرا (توسعه دهنده گزينه هاي استراتژيكِ متنوع، خلاقانه و اثربخش)، راهبردهاي تفكر استراتژيك شامل شش شيوه تفكر معطوف به هدف (تحليلي، گزينش گزينه هاي استراتژيك كارآمد ) و همچنين پيامدهاي مورد انتظار نيز شامل چهار قابليت سازماني، فرايند تفكر استراتژيك را به عنوان يك شايستگي سازماني شكل مي دهند. نتايج: تفكر استراتژيك زماني به عنوان يك شايستگي سازماني ظهور مي يابد كه مديران استراتژيك در محيط سازماني همچون سازمان كارآفرين، از اقتضائات و انتظارات محيطي و ضرورت آن آگاهي يافته، بصيرت خود را بر پايه فرايندي عقلائي و آگاهانه كه مبتني بر شيوه هاي تفكر واگرا است توسعه داده تا از آن طريق درك عميق و بينشي آگاهانه از آينده هاي احتمالي (مطلوب، نامطلوب، خطرات) حاصل گرديده و گزينه هاي استراتژيك خلاقانه، متنوع و اثربخش براي فائق آمدن بر پيچيدگي و ابهام محيطي و پاسخگويي به چالش هاي پيش رو خلق نمايند و سپس با در نظر گرفتن ملاحظات و محدوديتهاي زماني و مكاني، راهبردهاي فكري خود را به منظور داوري ايده هاي مطرح شده ، تحليل نتايج راه حل هاي احتمالي، احتساب اثرات خارجي تصميمات استراتژيك و نهايتاً گزينش كارآمدترين و اجرا پذير ترين گزينه استراتژيك در راستاي اهداف سازماني بكارگيرند تا قابليت هاي سازماني به منظور تعامل و تقابل با نيروهاي مخرب و موافق محيطي، نقش آفريني مثبت در جامعه، اتخاذ تصميمات مشروع و مقبول مطابق مصلحت جعي و نهايتاً ايجاد تناسب با محيط اعم از پايداري و بقا و همچنين رشد سازمان در آينده حاصل گردد.

۱۳۹۸/۴/۱۶

54793