۲۳۲۴۰پ

Interpretation Method Of Fahm Al-Ghoran Al-Hakim

دكتري تخصصي

الهيات گرايش علوم قرآن و حديث

مركز تهران جنوب , كتابخانه مركزي دانشگاه پيام نور استان تهران

۱۳۹۷

۱۳۹۷/۰۷/۰۴

بسيارخوب

۲۵۹ص

عبدالهادي فقهي‌زاده؛ عليرضا دل‌ افكار

محمدهادي امين‌ناجي

۲۴۵-۲۵۳ص

دانشگاه پيام نور/مركز تهران جنوب

قرآن و مفاهيم و معاني آن منحصر در هيچ دوره از زمان و محصور در هيچ مكاني نيست. آيا رجوع به قرآن مستلزم مقدمات و رويكردي جانب‌گرايانه يا فارغ از متون پيش گفته است؟ آيا در فهم قرآن اقتضائات و شرايط سياسي، اجتماعي، فرهنگي، اقتصادي، مالي و . . . در عصر نزول مؤثرند؟ آيا در تبيين مقصود و مراد خداوند از نزول آيات قرآن، علوم و فنون روز قابل استفاده اند؟ آيا فرهنگ زمان نزول قرآن در حصول به معناي آن دخيل است؟ شرايط جوامع در استنباط مفاهيم و معاني قرآن چقدر قابل اعتنا هستند؟اين‌ها سوالاتي‌اند كه مفسران قرآن به آن پرداخته‌اند. در اين ميان، مفسراني همچون محمدعابد الجابري هستند كه معتقدند براي فهم بهتر معاني و مفاهيم قرآن مي‌بايست قرآن را بر اساس ترتيب نزول مورد مطالعه و پژوهش قرار داد. در اين رساله به دليل نوانديشي و نوآوري جابري، به تبيين مباني فكري او به طور عام و به ويژه در حوزه تفسير قرآن و نيز روش او در ارائه تفسيري مطابق با زمان حاضر پرداخته شده است. مسأله اين است كه ديدگاه جابري در تفسير قرآن بر چه مباني‌اي استوار است؟ روش او در فهم معنا و مراد خداوند از نزول آيات كدام است؟ گستره تأثير شرايط عصر نزول آيات بر فهم صحيح قرآن از نظر جابري چقدر است؟ حاصل اين تحقيق كه توصيفي- تحليلي و بر اساس منابع كتابخانه‌اي است، در پنج فصل تنظيم شده است.از مباني تفسيريجابري مي‌توان به توجه به ترتيب نزول سوره‌ها، پذيرش عرفي و به زبان قوم بودن زبان قرآن، عدم تعارض عقل با حقايق ديني، پرهيز از تأويل باطني از آيات مغاير با پذيرش عقل، وجود ثوابت و متغيرات در كتب آسماني، شناخت دين در گستره عقل بشري، پرهيز از گرفتاري در عقايد پذيرفته‌شده، عدم تداخل آيات مكي و مدني در يك سوره، لزوم استنتاج مراد و بهره‌برداري استدلالي و برهاني از قصص قرآن اشاره كرد. در روش تفسيري او مي‌توان جداسازي متن از حاشيه، توجه به سياق، ضرورت مرحله‌بندي سوره‌ها در فهم صحيح آيات، بهره‌گيري از قصص در چارچوب سياق، تعيين جايگاه سوره در ترتيبنزول، توجه به سير دعوت محمدي(ص) در تفسير آيات، تبيين آيات قصص و امثال با هدف حجت و بيان و خدمت به اهداف دعوت و استفاده مشروط از روايات شأن نزول را مورد توجه قرار داد.

۱۳۹۷/۱۲/۲۶

51671