۲۷۳۵پ

Iranian Administrative System during the Samanids

دكتري تخصصي (Ph.D)

تاريخ - ايران دوره اسلامي

دانشگاه پيام نور مركز تحصيلات تكميلي تهران

۱۳۹۷

۱۳۹۷/۶/۳۱

خوب

۲۹۲ص.

خسروبيگي ، هوشنگ

نوروزي ، جمشيد - قريشي ، سيدحسن

۲۶۷-۲۸۱

Abbasids, administrative systems, bureaucracy, court, Samanids, Sassanids, Turk

با سقوط شاهنشاهي ساسانيان و ورود اسلام به ايران و تشكيل خلافت عباسيان، سامانيان اولين حكومت ايراني بودند كه موفق شدند ساختار اداري منسجم و كارآمدي را تأسيس كنند كه معيار و الگويي براي حكومت هاي بعد از خود شدند. هدف اين رساله بررسي نظام اداري سامانيان و چگونگي شكل گيري آن است. پرسش اصلي اين است كه ساختار اداري سامانيان وعوامل احياء، تداوم و تحول ديوانسالاري سامانيان چگونه بوده است. روش انجام اين پژوهش تحليل كيفي گزارش هاي موجود در منابع دسنه اول با رويكردي مبتني بر توصيف تحليلي در حوزه ي مطالعات كتابخانه اي است. فريضه اصلي اين است كه سامانيان الگوي اداري خود را بر اساس نظام اداري ساسانيان و عباسيان كه نظامي مبتني بر عناصر ايراني- عربي بود و هچنين برخي از عناصر اداري بومي منطقه ماوراءالنهر پايه ريزي كردند. يافته هاي پژوهش نشان مي دهد كه درگاه و ديوان سالاري سامانيان دو ركن اصلي اداره كشور بودند و دهقانان و دبيران در انتقال اصول كشورداري ايران باستان به دوره سامانيان نقش مهمي را ايفا كردند.با ورود تركان به صحنه سياسي سامانيان نه تنها از اقتدار خاندان هاي ديوانسالار ايراني كاسته شد بلكه نظام اداري سامانيان دچار بحران و تزلزل گرديد و به دنبال آن قدرت سياسي سامانيان رو به افول نهاد و تنها با حضور خاندان هاي ديوانسالار ايراني در دربار حكومت هاي ترك بود كه تشكيلات اداري سامانيان سرمشق و الگوي حكومت هاي تركان گرديد و به حيات خود ادامه داد.

۱۳۹۷/۷/۱۷

48259