۲۶۸۱پ

Investigation the Effects of Methanol Foliar Application on Some Physiological Responses of Soybean in Drought Stress Condition

دكتري تخصصي (Ph.D)

زيست شناسي - فيزيولوژي گياهي

دانشگاه پيام نور تهران شرق

۱۳۹۶

۱۳۹۶/۶/۲۰

عالي

۲۰۰ص.

پاكنژاد ، فرزاد - ابراهيمي ، محمدعلي

سبحانيان ، حميد

۱۵۱-۱۸۰

Methanol, Drought stress, Soybean, Biochemical traits, Physiological traits

به منظور بررسى اثرمحلول پاشى متانول بر برخى خصوصيات فيزيولوژيكي سويا تحت تنش خشكي آزمايشى مزرعه اي و كشت گلداني انجام گرفت. آزمايش بصورت اسپيلت پلات در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي در سه تكرار در مزرعه و به صورت فاكتوريل در قالب طرح كاملا تصادفي با سه تكرار 60 و 70 درصد تخليه ، در كشت گلداني به اجرا درآمد. تيمار هاي مورد بررسي شامل سه سطح آبياري 40 14 و 21 درصد ، رطوبت قابل دسترس خاك و محلول هاي صفر (تيمار شاهد بدون متانول)، محلول هاي 7 حجمي متانول بود. محلول پاشي روي اندام هوائي سه بار طي فصل رشد و با فواصل 15 روز يك بار نسبت به يكديگر انجام شد. در اين آزمايش برخي صفات فيزيولوژيكي شامل:اندازهگيري محتواي فنل كل، پرولين، مالون دي آلدئيد، آنزيم هاي پراكسيداز، كاتالاز، سوپر اكسيد ديسموتاز، پراكسيد هيدروژن، قندهاي محلول، محتواي نسبي آب برگ، ميزان كلروفيل و كاروتنوئيدها، كربنيك انهيدراز، فنيل آلانين آمونيا لياز، آمينو اسيدهاي سرين و گليسين، هورمونهاي اسيد آبسزيك و اكسين، پروتئين كل و همچنين پرولين مورد ارزيابى قرارگرفتند. نتايج تحقيق نشان داد بين سطوح مختلف متانول اختلاف معنى دارى بين ساير صفات مشاهده شد. بيشترين ميزان كلروفيل كل برگ 13 ميلي گرم در گرم وزن تر برگ براي تيمار بدون تنش رطوبتي و محلول پاشي متانول 21 درصد / سويا با 3 ثبت شد. در هر سه سطح تنش رطوبتي، كمترين محتواي رطوبت نسبي مربوط به تيمار عدم كاربرد متانول بود، كه به طور كلي با افزايش سطح كاربرد متانول، ميزان محتواي رطوبت نسبي برگ سويا افزايش نشان داد. كاربرد متانول 14 درصد در سطح تنش رطوبتي شديد بيشترين مقدار قندهاي محلول برگ را داشت. به جز در سطح تنش ملايم، در دو سطح ديگر ميزان اكسين در تيمار محلول پاشي متانول 21 درصد در بيشترين مقدار خود قرار داشت. در همه سطوح تنش خشكي كمترين مقدار پروتئين كل براي تيمار عدم محلول پاشي متانول مشاهده شد. در همه سطوح تنش رطوبتي، بيشترين مقدار اسيد آمينه گليسين براي تيمار محلول پاشي متانول 21 درصد مشاهده گرديد. در تنش شديد و محلول پاشي متانول 21 درصد، افزايش 50 درصدي در مقدار پرولين برگ مشاهده گرديد. در دو سطح بدون تنش و تنش ملايم بالاترين مقدار فنل در تيمار محلول پاشي متانول 21 درصد مشاهده شد. افزايش درصد متانول محلول 51 جذب / پاشي شده، بطور كلي موجب كاهش توليد پراكسيد هيدروژن در سويا گرديد. بيشترين ميزان كاتالاز با 3 در دقيقه در گرم وزن تر برگ براي تيمار تنش رطوبتي شديد به همراه محلول پاشي متانول 21 درصد ثبت شد. با افزايش تنش رطوبتي و نيز افزايش درصد متانول محلول پاشي شده، ميزان فعاليت آنزيم پراكسيداز افزايش معنيداري نشان داد در مقابل محلول پاشي متانول مقدار آنزيم سوپراكسيدديسموتاز را كاهش داد. در همه سطوح تنش خشكي، بيشترين مقدار مالون ديآلدئيد در شرايط عدم كاربرد متانول مشاهده شد و با بالا رفتن درصد متانول مصرفي از مقدار آن به طور معنيداري كاسته شد. با افزايش سطح تنش خشكي ميزان تجمع ماده خشك سويا كاهش معنيداري نشان داده است و با محلول پاشي متانول بر تجمع ماده خشك و سرعت تجمع ماده خشك افزوده شده است.

۱۳۹۷/۶/۳۱

47951