پ.الف.۱۹۵

كارشناسي ارشد

ادبيا ت فارسي

پيا م نور شيراز

۱۳۹۵-۹۶

۱۳۹۵/۱۱/۰۲

نظري، جليل

اميني لاري، ليلا

كتابنامه :ص.۱۳۰-۱۴۴

هدف اين تحقيق، استخراج و تفكيك انواع گرايش هاي سياسي، اجتماعي، اخلاقي، عرفاني و مذهبي شاعر بزرگ عهد مشروطيت، اديب پيشاوري است. به همين منظور در ابتدا شرح حالي از شاعر به همراه اوضاع كلي مملكت در آن دوره نوشته شده است و پس از آن انواع گرايش هاي اديب پيشاوري از ديوان غزليات و قصايد فارسي ايشان استخراج و دسته بندي شد . سر فصل هاي تحقيق به چندين زير شاخه تقسيم و ابيات هر موضوع جمع آوري شدند. هدف از تفكيك ابيات رسيدن به آمار و بسامد ميل شاعر به هر موضوع بود براي شناسايي هر چه بيشتر او و آرا و افكارش. در اين تحقيق با شاعري آشنا مي شويم كه به شدت استعمار ستيز و مبارزه جو است. او انقياد مسلمين نسبت به بيگانگان را برنمي تابد و به ويژه نفرتي عميق نسبت به انگليسي ها در دل دارد. با اين كه كينه شخصي اديب (به واسطه قتل عام خانواده اش توسط عوامل امپراتوري بريتانيا) در عقده فراوانش نسبت به حاكمان آن كشور بي تاثير نيست اما بي شك غيرت و حميت ملي مذهبي هم در اين همه خشم و نفرت موثر است و او از سر درد دين و رنج وطن هست كه اين گونه مي نالد و حتي طرفداري او از قيصر آلمان هم در راستاي مبارزه اش با استثمارگران بود. اديب، در زمان جنگ بين الملل اول به اين دليل از آلمان طرفداري كرد كه قيصر را در قامت ناجي و رهايي بخشي مي ديد در مقابل استعمارگري روس ها و انگليسي ها. در اين پژوهش، اديب پيشاوري را زاهدي آگاه و شيعه اي متشرع مي يابيم كه بر خلاف بيشتر شاعران عهد مشروطه كه دين را مانع پيشرفت كشور مي دانند، درد دين دارد و با اعتقادي عميق سربلندي ايران و اسلام را در كنار هم آرزو مي كند. اديب پيشاوري عارفي است كه زهد و وارستگي دستورالعمل زندگي اش است. او معلمي است كه اخلاق را تعليم مي دهد و معرفت را مي آموزد.

47691