پ.م.ك.۱۴۳۶

Study of agro-physiological characteristics and drought tolerance in durum wheat breeding lines

كارشناسي ارشد

كشاورزي - زراعت

مركز كرج

۹۶

۹۶/۰۲/۳۰

۱۳۴ص.

منصوري فر، سيروس

اسيلان، كمال سادات

ص:۱۲۴-۱۳۳

پ استاد راهنما منصوري فر، سيروس , پ استاد مشاور اسيلان، كمال سادات

اين تحقيق به منظور ارزيابي 15 ژنوتيپ اصلاحي گندم دوروم به همراه يك رقم شاهد (ساجي) براساس صفات اگرو-فيزيولوژيك و شاخص‏هاي مقاومت به خشكي در دو شرايط ديم و آبياري تكميلي در معاونت موسسه تحقيقات كشاورزي ديم (ايستگاه سرارود) در سال زراعي 94-1393 انجام گرديد. نتايج تجزيه واريانس و مقايسه ميانگين صفات در هر يك از دو شرايط ديم و آبياري تكميلي نشان داد كه اختلاف معني‏داري بين ژنوتيپ‏ها براي اكثر صفات مطالعه شده وجود دارد. در شرايط ديم ژنوتيپ‏هاي 13 و 15 به ترتيب داراي بيشترين و كمترين و در شرايط آبياري تكميلي نيز ژنوتيپ‏هاي 2 و 5 به ترتيب داراي بيشترين و كمترين ميزان عملكرد دانه بودند. در شرايط ديم همبستگي بين عملكرد دانه با وزن هزاردانه، عملكرد بيولوژيك و عملكرد كاه مثبت و معني‏دار در سطح احتمال 1% و با تعداد روز تا گرده افشاني مثبت و معني دار در سطح احتمال 5% بود. در شرايط آبياري تكميلي بين عملكرد دانه با وزن هزاردانه و عملكرد كاه همبستگي مثبت و معني‏داري در سطح احتمال 1% وجود داشت. نتايج نشان داد ژنوتيپ‏هاي 13 و 2 بيشترين و ژنوتيپ 15 كمترين مقدار شاخص تحمل به خشكي (STI) را در ميان ژنوتيپ‏ها داشته است. بررسي مقادير شاخص‏هاي ميانگين هندسي عملكرد (GMP) و متوسط بهره‏وري عملكرد (MP) نشان داد كه براساس هر دو شاخص ژنوتيپ 2 بيشترين و ژنوتيپ شماره 15 كمترين مقدار اين شاخص‏ها را دارا مي‏باشند. ژنوتيپ شماره 9 بالاترين ميزان و شماره 4 كمترين ميزان شاخص TOL را دارا مي‏باشد. مقايسه ژنوتيپ‏هاي مورد مطالعه از نظر شاخص حساسيت به خشكي (SSI) نشان داد ژنوتيپ شماره 4 مقاوم و ژنوتيپ شماره 15 در موقعيتي كاملا مخالف با ژنوتيپ 4 قرار داشته و داراي بيشترين حساسيت به خشكي بود. در اين مطالعه شاخص پايداري عملكرد (YSI) براي ژنوتيپ شماره 11 بيشترين مقدار و براي ژنوتيپ شماره 15 كمترين مقدار بود. در تجزيه رگرسيون گام به گام براي عملكرد دانه در شرايط ديم وزن هزار دانه و تعداد دانه در سنبله و در شرايط آبياري تكميلي وزن هزاردانه، تعداد روز تا گلدهي و طول سنبله بيشترين تاثير را بر عملكرد داشتند. تجزيه كلاستر و تجزيه تابع تشخيص براساس صفات وارد شده در مدل رگرسيون در هر دو شرايط ديم و آبياري تكميلي ژنوتيپ‏ها را در 3 گروه دسته‏بندي نمودند. نتايج حاصل از آزمون جوانه‏زني نشان داد كه ژنوتيپ‏ها و سطوح تنش داراي اختلاف معني‏دار مي‏باشند، نتايج تجزيه رگرسيون نيز نشان داد كه درصد جوانه‏زني و طول ريشه‏چه وارد مدل رگرسيون شده كه نشان دهنده اهميت بالاي اين دو صفت در مدل مي‏باشد.

۹۷/۰۲/۰۴

كشت كار، زهرا

45754