۲۳۵۵پ

Future studies of physical changes in large cities with the approach of Urban Sustainable development, case Study: Orumieh City

دكتري تخصصي

جغرافيا و برنامه‌ريزي شهري

دانشگاه پيام نور مركز تحصيلات تكميلي تهران

۱۳۹۵

۱۳۹۵/۱۱/۱۱

عالي

۲۱۴ص.

روستايي ، شهريور

علي اكبري ، اسماعيل

۱۷۹-۱۹۳

Futures Studies, sprawl growth, Urban Sustainability, Orumiyeh city

شهرهاي بزرگ در نظام شهري كشور از اهميت ويژه‌اي برخوردارند به طوري كه اغلب اين شهرها، مراكز استان بوده و به تبع شرايط ويژه خود، نسبت به ساير نقاط شهري رشد بيشتري داشته‌اند. چنين رشدي كه اغلب بي‌برنامه و لجام گسيخته است هزينه‌هاي زيادي را براي شهرها تحميل كرده و پايداري شهرها را تهديد مي‌نمايد. بنابراين شناسايي نيروهاي پيشران رشد شهر در چنين شهرهايي الزامي است. روش‌هاي پيش‌بيني امروزه براي بررسي تحولات آينده كارايي ندارند بلكه استفاده از روش‌هاي آينده‌پژوهي كه مي‌توانند با توجه به آنچه در آينده رخ مي‌دهد، عوامل مؤثر بر بروز آينده‌هاي محتمل را شناسايي كرده و با كنترل آن‌ها به آينده مطلوب برسند، رواج بيشتري دارند. روش تحقيق حاضر توصيفي – تحليلي و تطبيقي است و هدف پژوهش، شناسايي عوامل مؤثر بر رشد شهر اروميه است. جامعه آماري پژوهش حاضر، محدوده فيزيكي شهر اروميه مطابق مصوبات طرح تفصيلي را در بر‌مي گيرد. اطلاعات مورد نياز از سرشماري عمومي نفوس و مسكن در محدوده بلوك‌هاي آماري براي سال هاي 1385،1375و 1390 تهيه شده و تعداد 30 شاخص با تكنيك تحليل‌عاملي و هات اسپات ارزيابي گرديده است. يافته‌هاي تحقيق حاكي از آن است كه بر اساس مدل هلدرن شهر اروميه در دوره مورد مطالعه رشد پراكنده‌اي داشته است و نتايج سنجش پايداري اجتماعي- اقتصادي شهر اروميه با تكنيك هات اسپات نشان مي‌دهد كه رشد شهر منجر به ناپايداري اجتماعي- اقتصادي در حاشيه شهر شده است. استفاده از تصاوير ماهواره‌اي براي سنجش پايداري زيست‌محيطي نشان مي‌دهد كه رشد شهر منجر به تخريب باغات و اراضي كشاورزي شده است. بنابراين رشد شهر پايداري شهري را تهديد مي نمايد. براي شناسايي پيشران‌هاي رشد شهر اروميه از تكنيك پويش محيطي 31 شاخص گردآوري شده و توسط 40 كارشناس برنامه‌ريزي شهري با استفاده از ماتريس تأثيرات متقابل امتيازدهي و در محيط نرم‌افزار ميك مك تحليل شده كه تأثيرگذارترين عامل كليدي در رشد فيزيكي شهر اروميه، عدم نظارت بر ساخت و سازها است و رشد طبيعي جمعيت، نابرابري در توزيع خدمات و گرايش به حومه‌هاي شهري در درجات بعدي اهميت قرار دارند نتايج تحليل پيشران‌ها در نرم‌افزار سناريو ويزارد استخراج 9 سناريو با سازگاري بالا است كه آينده بحراني براي رشد شهر اروميه وزن بالاتري نسبت به ساير سناريوها دارد. در نتيجه ادامه وضع موجود منجر به ناپايداري گسترده در شهر مي‌گردد.

۱۳۹۷/۲/۱

45733