22687پ

كارشناسي ارشد

علوم قرآن و حديث

مركز تهران جنوب

1396

1396/04/11

خوب

125ص

عليرضا دل افكار

اكبر توحيدلو

123-125ص

دانشگاه پيام نور/مركز تهران جنوب

شروع نزول وحي با آيه «اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ» بر پيامبر گرامي اسلام ما را به انديشيدن در مفهوم واژه هاي بكار رفته در اين آيه كوچك و با صلابت قرآن كريم وا مي دارد. مفهوم واژه "خَلق" كه يكي از پركاربردترين واژگان قرآن كريم ميباشد از ديرباز مورد توجه مكاتب بشري قرار گرفته است ودرباره مفهوم آن علاوه برمفسّرين و لغويان ،حكماء و فلاسفه و عرفاء نيزنظرات گوناگوني ارائه نموده اند. براي پي بردن به مفهوم دقيق اين واژه صرف نظر از نظرات لغويان، بايد ديدگاه حكماء و فلاسفه وهمچنين عرفاء را مد نظر قرار داد و سپس باتوجه به معناشناختي كلمات و استخراج مفاهيم همنشين و جانشين واژه "خلق"به مفهومي كه اين واژه در قرآن كريم بكار رفته است پي برد. بر اين اساس ما در اين پايان نامه علاوه بربيان ديدگاه لغويان مشهوردر باب معناي واژه "خَلق" به نظرات مطرح مفسّرين و حكماء و عرفاء اشاره اي داشته ايم و با بهره گيري ازجانشين ها و همنشين هاي اين واژه در قرآن كريم نظير واژه هاي فطر، نشأ،بدع،جعل،صنع ، برء ، خرج بعنوان جانشين و واژه هاي نظيرحقّ، حسن، تقدير، هدايت،آيه،استوي ، رزق ، بلي بعنوان همنشين، سعي نموده ايم به معناي واقعي اين واژه قرآني نزديك شويموبا توجه به اين مفهوم ميتوان درك بهتري از آيات الهي داشته باشيم. واژه خَلق واژه اي كليدي در قرآن كريم مي باشد كه با اكثر موضوعات اساسي قرآني در ارتباط مي باشد موضوعاتي نظير چگونگي آغاز خلقت ، سبب و علت خلقت ، غايت و سرانجام خلقت ، همگوني و اختلاف ها در خلقت و همچنين رابطه و نسبت خلق و خالق كه در اين رساله به نظرات محققين در رابطه با اين موضوعات اشاره گرديده است. خَلق بمعناي بوجود آوردن از هيچ و هم بمعناي تبديل از شيء به شيء ديگر در قرآن كريم بارها ذكر گرديده وبايد با توجه به سياق آيه مورد نظر مفهوم آن را دريافت كرد و همچنين جانشين ها و همنشين هاي بكار رفته در آيات مختلف ما را در اين زمينه بسيار ياري خواهد نمود.

1396/05/30

42163