1206پ

كارشناسي ارشد

زبان و ادبيات فارسي

دانشگاه پيام نور اصفهان

1395

118ص.

جمالي ، فاطمه

جوزي ، مصطفي

104-108

ادبيات تعليمي به آثاري گفته مي‌شود كه در آنهاموضوع، مسائل اخلاقي، عرفاني، مذهبي، اجتماعي، پند و اندرز، حكمت و ...و هدف تعليم وآموزش است و درواقع به آثاري گفته مي شودكه براي خواننده تعليماتي از قبيل علوم فلسفي،مذهبي، تربيتي وديگر علوم را در بر داشته باشد. در طول ساليان گذشته آثار بسياري در ادب تعليمي چه در شعر وچه در نثر پديد آمده است كه هر كدام دريايي از معارف را به همراه داردتا جايي كه ميتوان گفت ادبيات و تعليم دو مقوله جدا ناشدني هستند و همانگونه كه ميدانيم رسالت ادبيات، بيان هرچه شيوا و دلنشين تر مسايل اجتماعي به گونه ايست كه بيشترين تاثير را در روح وجان مخاطب بگذارد. طرح اين تحقيق تحليلي توصيفي بوده و به دليل بسامد بالا و تنوع شيوه هاي تعليمي درمنظومه هفت اورنگ جامي، اين كتاب مورد پژوهش و تحليل قرار داده شده است.بانگاهي به اشعارجامي روشن مي شود كه جامي نيزدراشعارخود ومخصوصاًدرهفت اورنگ به ادبيات تعليمي توجه ويژه اي داشته است. طوريكه،جامي هم مانند بسياري از بزرگان حكمت و معرفت مثل سعدي، نظامي، عطار و مؤلفاني مانند خواجه نصير توسي، نظام‌الملك توسي، كيكاوس‌ بن اسكندروفردوسي در بيشتر آثار خود گريزي به مواضع تعليمي و تربيتي زده و به پند و اندرز و نصيحت پرداخته است.درپاره‌اي موارد ابيات تعليمي جامي مخاطب خاصي ندارد و افكار و نصايح خود را براي عموم مخصوصاً جوانان عرضه داشته است اما در مثنوي‌هاي سلسله‌الذهب، سلامان و ابسال، سبحة‌الابرار، ليلي و مجنون و خردنامه اسكندري مخاطب اوغالباً فرزندش بوده كه با نام‌هاي مختلف از او ياد نموده و به او پند داده است.در اين پژوهش شيوه هاي بيان تعليمي جامي از كتاب هفت اورنگ استخراج و دسته بندي شده اند وهر شيوه به تفصيل مورد تحليل قرار گرفته است

1396/2/24

41122