چكيده
در اين كار تحقيقاتي بر روي پارامترهاي ترموديناميكي و تعادل منومر- ديمر رنگ هاي يوني با روش اسپكتروفتومتري جذبي Visible- UVو روشهاي كمومتريكس انجام شده است. ثابت ديمريزاسيون (KD ) رنگهاي متيلن بلو(Methylene blue)، متيلن گرين (Methylene green) و همچنين تيازول اورنج (Thiazole orang) به ترتيب در غلظت هاي 5- 10× 3 مولار ,4 - 10× 5/1 مولار و5- 10× 5/2مولار اندازه گيري شده و در ادامه وابستگي طيف جذبي آنها به غلظت هاي مختلف سورفكتانت هاي هگزا دسيل تري متيل آمونيوم برومايد(HTAB), تريتون ايكس114(114Triton X-) و تريتون ايكس 100 (100Triton X-) در بازه دمايي 10تا 75 درجه سانتي گراد به وسيله دستگاه UV-Vis در محيط آبي مورد بررسي قرار گرفته است. مطالعه ثابت ديمريزاسيون در سه غلظت از هر سورفكتانت صورت گرفته است. اين سه غلظت عبارتند از: 1) قبل از غلظت بحراني مايسلي شدن، 2) در غلظت بحراني مايسلي شدن و 3) بعد از غلظت بحراني مايسلي شدن.مشاهده شده كه ثابت ديمريزاسيون با تغيير غلظت سورفكتانت تغيير خواهد كرد و بيشترين ثابت ديمريزاسيون در غلظت بحراني مايسلي شدن براي هر سورفكتانت مي باشد. همچنين از معادله وانت هوف (Van’t Hoff) جهت توصيف وابستگي ثابت ديمريزاسيون به دما استفاده شده است. پارامتر دما جهت ايجاد محدوديت بين فرم هاي منومر و ديمر به كار گرفته شده تا بتوان آنتالپي و آنتروپي را در تعادل منومر- ديمر بدست آورد. محاسبات ترموديناميكي با استفاده از نرم افزار DATAN انجام گرفته است.همچنين مطالعات گسترده اي بر روي نوع ساختار تجمعي رنگ ها بر اساس فرضيه عدم تمركز انرژي در فرم مجتمع تئوري اگزايتن(Exciton Theory) صورت گرفته است. بر مبناي اين نگرش از زاويه بين دو منومر در فرم ديمر (θ)و انرژي برهمكنش بين ملكول ها در حالت ديمر (U) جهت توصيف نوع اجتماع رنگ هاي فوق الذكر در حالت ديمر استفاده شده است.
