784پ

Evaluation of the governmentʹs policies in modern irrigation agriculture" (Case Study of Ardabil )

دكتري تخصصي( Ph.D.)

اقتصاد كشاورزي - سياست و توسعه كشاورزي

دانشگاه پيام نور تهران شرق

1395

1395/6/24

159ص.

يزداني ، سعيد - محمودي ، ابوالفضل

شوكت فدائي ، محسن - سوري ، علي

129-138

eva​luation - Government policies- Modern irrigation- Agriculture- Ardabil

آب از جمله سرمايه هاي حياتي بشر و موجودات عالم است كه جايگزين ديگري ندارد، و به عنوان نيروي محركه اصلي فعاليتهاي كشاورزي به شمار مي آيد. در بسياري از كشورها به خصوص مناطق خشك و نيمه خشك، مثل ايران، آب براي توليد و عمل آوري محصولات كشاورزي از اهميت بيشتري برخوردار است. متاسفانه علي رغم وجود محدوديتهاي شديد منابع آبي، بهره وري استفاده از اين نهاده بسيار با ارزش، پائين است. اعمال مديريت مناسب بر مصرف بهينه آب در مزارع و واحدهاي بهره برداري در قالب سياست و برنامه هاي اجرائي، مهمترين اقدامي است كه در استفاده بهينه از منابع آبي و مقابله با كم آبي و بي آبي در مناطق مختلف كشور صورت مي پذيرد. از جمله اقدامات انجام شده در جهت بهبود بهره وري و صرفه جوئي در مصرف آب كشاورزي، توسعه و گسترش استفاده از سيستمهاي آبياري تحت فشار است. تحقيق حاضر با هدف ارزيابي اقتصادي برنامه آبياري تحت فشار در استان اردبيل انجام شده است. هدف اصلي از اين مطالعه بررسي اثرات اقتصادي آبياري تحت فشار از يك طرف و شناسائي موانع و عوامل موثر بر توسعه و پذيرش آن توسط كشاورزان از طرف ديگر ميباشد. براي اين منظور از داده هاي سال زراعي 1394-1393 با تكميل 340 پرسشنامه از دو گروه كشاورزان منطقه (170 فقره پرسش نامه از كشاورزان داراي آبياري تحت فشار و 170 فقره پرسش¬نامه ديگر از كشاورزان داراي آبياري سنتي) و داده¬هاي سري زماني (از سال 1372 تا سال 1394)، با بكارگيري مدل لاجيت ، تابع توليد و رگرسيون چند متغيره استفاده شده است. نتايج حاصل از تجزيه و تحليل داده ها نشان ميدهد كه با اجراي سيستم آبياري تحت فشار, در ميزان آب مصرفي و هزينه هاي توليد صرفه جوئي شده و ميزان توليد محصول مورد نظر و سطح بهره وري آب با سطح معني داري يك درصد، بهبود و افزايش يافته است. همچنين رضايت كشاورزان از خدمات اداري و بانكي، آموزش و توجيه كشاورزان نسبت به فوايد و مزاياي طرح و تامين به موقع اعتبارات اجرائي با سطح معني داري يك درصد، از جمله عوامل تاثير گذار مهم در پذيرش آبياري تحت فشار توسط كشاورزان و موثر بر توسعه آن به شمار مي¬آيند. لذا توصيه مي-شود با رفع موانع و مشكلات اقتصادي، اجتماعي، فني و اجرائي، با اعمال مديريت لازم بر مصرف صحيح آب و اصلاح قانون اخذ آب بهاء بر ميناي حجم آب مصرف شده، نسبت به توسعه و گسترش سيستم آبياري تحت فشار با مشاركت كشاورزان اقدام شود.

1395/8/18

38560