پ.م.ك.445

The use of phosphate solubilizing bacteria in preparation of biofertilizers

كارشناسي ارشد

بيوتكنولوژي

مركز كرج

93

23/06/93

عالي

183ص.

فلاح نصرت آباد، عليرضا

متيني زاده، محمد

ص:166-183

پ اسناد راهنما فلاح نصرت آباد، عليرضا , پ استاد مشاور متيني زاده، محمد

نقش عنصر فسفر به عنوان يكي از پر مصرف ترين عناصر غذايي بعد از نيتروژن در گياهان كه كمبود آن رشد گياه را به شدت محدود مي¬سازد غير قابل انكار است. روش متداول در كشور براي تأمين نياز فسفري گياهان زراعي مصرف كودهاي شيميايي فسفره مي¬باشد. اين در حالي است كه مقدار زيادي از فسفر موجود در كودهاي شيميايي بعد از ورود به خاك نامحلول شده بطوري كه در خاك¬هاي آهكي به تركيبات نامحلول كلسيم و منيزيم و درخاك¬هاي اسيدي به فسفات آهن و آلومينيوم تبديل شده و از دسترس گياهان خارج مي¬شود. با انباشته شدن فسفر نامحلول در خاك علاوه بر آلودگي¬هاي زيست محيطي و تخريب ساختمان خاك علائم كمبود در گياهان نيز ديده مي¬شود. كودهاي زيستي فسفره ازمؤثرترين ياري كنندگان گياه براي تأمين اين كمبود مي¬باشند، كه بر مبناي گزينش انواعي از ريز موجودات مفيد خاك تهيه شده و بالاترين كارايي و بازدهي را از نظر توليد عوامل محرك رشد و فراهم سازي عناصر غذايي به شكل قابل جذب دارا هستند. به منظور جداسازي و بررسي جمعيت باكتري-هاي حل كننده¬ فسفات موجود در مناطق مختلف كشور، آزمايشي در بخش تحقيقات بيولوژي خاك مؤسسه تحقيقات خاك و آب كرج در قالب طرح كاملاً تصادفي فاكتوريل انجام شد و باكتري¬هاي حل كننده فسفات از نمونه¬هاي خاك دوازده استان آذربايجان غربي، فارس، بوشهر، مركزي، ايلام، يزد، قم،گلستان، اصفهان، البرز، خراسان شمالي و زنجان كه از مناطق زراعي تحت عنوان (AgI) و باغي (Ho) و از عمق 30-0 سانتيمتري برداشت شده بود جداسازي شدند. با توجه به اينكه فرايند توليد كود ميكروبي فسفاتي نياز به درجه حرارت بالايي دارد لذا استفاده از باكتري¬هاي مقاوم به حرارت يا استفاده از اسپور آن¬ها براي تهيه اين كود زيستي از اهميت زيادي برخوردار مي¬باشد و در حال حاضر اين نوع باكتري¬ها در دسترس نيستند و آزمايشاتي در اين زمينه صورت نگرفته است لذا در اين تحقيق بيشتر به اين موضوع پرداخته شد و در نهايت 17 جدايه كه به دماي بالا مقاوم بوده و بيشترين قطر هاله را داشتند انتخاب و در ادامه با نسبت مشخص از آپاتيت، گوگرد و ماده آلي تركيب و جهت بررسي ميزان ماندگاري و قدرت انحلال فسفات باكتري¬ها از اين تركيبات گرانول تهيه شد و كشت¬هاي متوالي در زمان¬هاي معين در طي 6 ماه انجام شد. بيشترين و كمترين جمعيت باكتري¬هاي حل كننده فسفات به ترتيب مربوط به استان¬هاي فارس و بوشهر با لگاريتم جمعيت 21/5 و 37/4 بود. نتايج تجزيه واريانس نشان داد كه اثر گرانول، باكتري و زمان بر جمعيت باكتري¬هاي حل كننده فسفات در سطح يك درصد معني دار بود. بيشترين و كمترين جمعيت باكتري در همه گرانول¬ها به ترتيب در زمان¬هاي 1 روز و 6 ماه مشاهده شد و لگاريتم آن به ترتيب برابر 9 و 37/5 بود كه در سطح يك درصد با هم تفاوت معني دار داشتند؛ همچنين بيشترين جمعيت باكتري در گرانول¬هاي A و AM كه به ترتيب برابر 49/7 و 48/7 بود مشاهده شد و كمترين جمعيت باكتري در AMS80 و برابر 12/6 بود.

05/07/95

كشت كار، زهرا

34836