پ.م.ك.378

Study of allelopathic potential of canola for management of some weeds: pigweed, purslane, Lambsquarter, swallowwort an​d groundcherry

كارشناسي ارشد

زراعت

مركز كرج

92

28/03/92

عالي

88ص.

منصوري فر، سيروس

شهرياري، قربان

ص:77-88

پ استاد راهنما منصوري فر، سيروس , پ استاد مشاور شهرياري، قربان

مطالعه¬اي آزمايشگاهي براي تعيين اثرات آللوپاتيك برگ، گل و ريشۀ كلزا (Brasica napus) روي درصد جوانه زني علف هاي هرز تاج خروس (Amaranthus retroflexus)، خرفه (Portulaca oleracea)، سلمه تره (Chenopodium album)، كاتوس (Cynanchum acutum) و عروسك پشت پرده (Physalis alkekengi) انجام شد. اين آزمايش به صورت فاكتوريل در قالب طرح پايۀ كاملاً تصادفي با چهار تكرار اجرا شد. تيمارهاي آزمايشي شامل سطوح مختلف عصارة بخش¬هاي مختلف كلزا (برگ، ريشه و گل) و غلظت¬هاي 0، 25، 50، 75 و 100 درصد عصاره بود. واحدهاي آزمايشي شامل پتري ديش هايي به قطر 9 سانتي متر بودند. به منظور محاسبۀ خصوصيات جوانه¬زني، در انتهاي دورة جوانه¬زني، درصد بازدارندگي طبق روش ايستا براي هر علف¬هرز جداگانه محاسبه شد. از محلول پلي اتيلن گلايكول 6000 (PEG)، براي تفكيك بين اثرات اُسمتيك و آللوپتيكِ عصارۀ آبي كلزا استفاده شد. نتايج آزمايش نشان داد كه عصارة آبي اندام هاي مختلف كلزا روي درصد جوانه¬زني علف هاي هرز داراي اثرات بازدارندة دگرآسيب است، به طوري كه با افزايش غلظت عصاره درصد جوانه¬زني گياهان مذكور كاهش يافت. در بين اين علف هاي هرز خرفه بيشترين و كاتوس كمترين حساسيت را نسبت به عصارة كلزا نشان داد. شديدترين اثرات آللوپاتيك به عصارة ريشه و ضعيف¬ترين آن به گل كلزا مربوط بود. نتايج نشان داد كه عصارۀ ريشۀ كلزا سبب افزايش معني¬دار ميزان ممانعت از جوانه¬زني علف¬هاي هرز شد (70% در خرفه، 57% در تاج خروس، 51% در سلمه تره، 48% در عروسك پشت پرده و 32% در كاتوس). در حالي كه عصارۀ گل كلزا سبب كمترين ميزان ممانعت از جوانه¬زني علف¬هاي هرز شد (27% در خرفه، 21% در عروسك پشت پرده ، 20% در تاج خروس، 15% در سلمه تره و 7% در كاتوس). غلظت¬هاي مختلف PEG، اثر معني¬داري روي درصد جوانه¬زنيِ علف هاي هرز مورد بررسي نداشت، بنابراين تمامي اثرات بازدارندگي مشاهده شده در عصاره¬ها، مربوط به مواد آللوكميكال موجود در آنها مي¬باشد. نتايج نشان داد كه خصوصيات دگرآسيبي كلزا مي¬تواند بر جوانه¬زني گونه¬هاي علف¬هرزي مثل خرفه، تاج خروس، سلمه تره و عروسك پشت پرده تأثير بگذارد. بنابراين كلزا، امكان كاهش مصرف علف¬كش در سيستم¬هاي توليد محصول و كشت¬هاي بدون شخم را فراهم مي¬سازد.

27/06/95

كشت كار، زهرا

34448