518پ

Investigation of the Effects of Quality of Life Therapy with Islamic Orientation on Quality of Life, Psychological Well-Being an​d Spiritual Well-Being in Students with MDD an​d Normal Students of CHB Payame Nour University

دكتري تخصصي(Ph.D.)

روانشناسي عمومي

دانشگاه پيام نور مركز تحصيلات تكميلي تهران

1394

1394/6/25

عالي

388ص.

جان‌بزرگي ، مسعود

عليپور ، احمد - علي اكبري دهكردي ، مهناز

349-369

islamic orientation, quality of life, psychological well-being, spiritual well-being, depression, students

در ساليان اخير از سويي پرداختن به روانشناسي مثبت‌نگر و از سويي ديگر تأكيد بر نقش معنويت و مذهب، چشم‌اندازهاي تازه‌اي را در رواندرمانگري ايجاد نموده است. هدف اين پژوهش تدوين رواندرمانگري/آموزش مبتني بر كيفيت زندگي با جهت‌گيري اسلامي و آزمون اثربخشي آن بر بهزيستي روانشناختي، بهزيستي معنوي، كيفيت زندگي و افسردگي در دانشجويان مبتلا به افسردگي اساسي و دانشجويان بهنجار دانشگاه پيام نور استان چهارمحال و بختياري است. اين پژوهش در دو مرحله انجام شد. در مرحله اول با مطالعه‌اي توصيفي-تحليلي چارچوب رواندرمانگري /آموزش مبتني بر كيفيت‌زندگي با جهت‌گيري اسلامي تدوين گرديد. مرحله‌ي دوم براي آزمون اثربخشي مداخله بر متغيرهاي مورد نظر از يك طرح نيمه آزمايشي در قالب پيش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه كنترل استفاده شد. از بين دانشجويان بهنجار داراي شرايط ورود به پژوهش، 40 نفر انتخاب و به روش جايگزيني تصادفي در گروه‌هاي آزمايش و كنترل قرار گرفتند. براي دانشجويان افسرده نيز همين فرايند انجام گرديد. همه‌ي گروه‌ها در پيش‌آزمون شركت نموده و پرسشنامه كيفيت زندگي سازمان بهداشت جهاني (1996)، پرسشنامه بهزيستي روانشناختي ريف (1989)، پرسشنامه بهزيستي معنوي دهشيري و همكاران (1387) و نيز پرسشنامه پايبندي مذهبي جان‌بزرگي (1388) را تكميل نمودند. سپس تنها گروه‌هاي آزمايش افسرده و بهنجار هر كدام 10 جلسه‌ي 90 دقيقه‌اي رواندرمانگري مبتني بر كيفيت زندگي با جهت‌گيري اسلامي را دريافت نمودند. در پايان پس‌آزمون براي همه‌ي گروهها انجام شد و يافته‌هاي پژوهش با روش تحليل كوواريانس چندمتغيره و با استفاده از نرم افزار SPSS-18 مورد تحليل قرار گرفتند. تحليل يافته‌هاي پژوهش نشان داد رواندرمانگري مبتني بر كيفيت زندگي با جهت‌گيري اسلامي در هر دو گروه افسرده و بهنجار، بهزيستي روانشناختي و بهزيستي معنوي را در تمامي زيرمقياسها و كيفيت زندگي را در زيرمقياسهاي سلامت رواني و روابط اجتماعي بهبود بخشيده است. همچنين اين مداخله افسردگي را نيز در گروه دانشجويان افسرده به طور معناداري كاهش داده است. رواندرمانگري/آموزش مبتني بر كيفيت زندگي با جهت‌گيري اسلامي تركيبي از روانشناسي مثبت‌نگر، درمان‌هاي شناختي - رفتاري و آموزه‌هاي ارزشمند اسلامي است كه با تأكيد بر غناي دروني، معنايابي و هدفمندي در زندگي با هدف افزايش شادكامي و كيفيت‌زندگي و تدوين شده است. در اين مداخله اصول، راهبردها و تكنيك‌هاي درماني همه به گونه‌اي تدوين شده‌اند كه به فرد كمك كنند ارزيابي خود را از شرايط زندگي تغيير دهد و به دنبال آن عواطف مثبت بيشتر و عواطف منفي كمتري را تجربه نمايد. اين مداخله با توجه به درونمايه‌ي اسلامي خود مي‌تواند تلويحات مهمي در پيشگيري، ارتقاي كيفيت زندگي و سلامت رواني و درمان اختلالات به ويژه افسردگي داشته باشد.

1395/6/7

33935