PIR 1394-4/2

كارشناسي ارشد

ادبيات فارسي

آمل

1391-1394

1394

خوب

124ص.

مصطفي گرجي

علي نصراللهي كردي

از ديرباز بشر، براي بيان خواسته‌ها و انعكاس آن به جامعه‌اي كه خود را متعلّق به آن مي‌دانست سعي داشت بهترين روش را براي بيان احساسات پاك و رقيق خويش برگزيند كه قالب شعر يكي از بهترين روش‌ها بود. شعراي هر دوره بازتاب دهنده نگرش جامعه خويش هستند و آنچه را توده جامعه از كنار آن سرسري مي گذرد او پرده هاي غفلت را با سرانگشت فراست كنار مي زند وبا آفرينش ادبي در احياي جامعه، ادب، هنر و.. مي كوشد در ميان شعراي ادوار مختلف ادب فارسي برخي از شعراي سده هاي نهم، دهم و خاصه يازدهم در كنار سير عمومي همچون ديگر شعرا با گسترش هنرها در دوره‏ي حيات خويش خاصه هنر خوشنويسي اصطلاحات اين هنر را محملي براي بيان زبان عاطفه شعر و سخن قرار داده‏اند كه از وجوهات مميّزه‏ي اين دوره –سبك هندي- گرديد. در اين سبك كه ويزگي هاي خاص خود را دارد ورود اين اصطلاحات و آميزش و آفرينش تركيبات نغز و شگرف نگاه و باب تازه اي در طرح مفاهيم و مضامين تازه و نو به كمك اصطلاحات هنر خوشنويسي ايجاد كرده است كه شعرا اين مفاهيم طرفه و بكر را، با هارموني و تناسب دقيق براي ارائه مفاهيم در قالب همه تصاوير (ايماژها) چه روساختي(تشبيه، استعاره و...) و چه ژرف ساختي-مفهومي(اسلوب معادله، مضمون آفريني) به كارگرفته اند. و از آرايه هاي معنوي، از جمله ايهام، ايهام تناسب، تداعي معاني، و همه آنچه را كه به شاعر توفيق ارائه مفهومي بكر و تازه را جهت رساندن و طرفه انگيزي مي دهد بكار بسته اند.از مهمترين دستاوردهاي بررسي اشعار اين دوره(سبك هندي) به ويژه صائب و كليم با توجه به مباني پژوهش اين نتيجه به دست مي آيد كه اين دو علاوه بر بكاربستن همه مساعي خويش با بهره گيري همه امكانات زباني و ادبي و مفهوم ساز مذكور كه مورد نظر پژوهش حاضر است با اشرف و آگاهي تمام و كمال كه از هنر خط و خوشنويسي و ظرايف آن داشته اند، با بكارگيري اصطلاحات، و خلق تركيبات نغز، به مدد آنها، و مضاميني طرفه و شگرف آفريده اند و آفرينش اين تركيبات را در تصويرسازي هاي حيرت انگيزي در شكل تشبيه، استعاره، اسلوب معادله، تناسب، تداعي معاني و زيورهاي ادبي نشان داده اند كه ما به مدد بهره مندي از هنر زيبايي شناسي به استنباط و تجزيه و تحليل مفاهيم و مضامين اين تركيبات نغزِ منتزع از زيورها و تركيبات سازي هاي بكر در قالب زيبا شناسي مفهومي پرداخته ايم.

1394/12/6

عبداله زادگان

29662