16891پ

Act in Objectivity of Life from the Quran Perspective

دكتري

مدرسي معارف اسلامي

مركز تهران جنوب

1393

15/06/93

عالي

406ص

مهدوي راد، محمدعلي

فقهي زاده، عبدالهادي؛فتح الهي، ابراهيم

394-403ص

Act, Belief, Relation between Act and Belief, Life realm, Characteristics of Act , Obstructions of Act

دانشگاه پيام نور، مركز تهران جنوب

بحث و سخن از عمل «سهل ممتنع» است. سهل است از آن روي كه چنان پنداشته مي شود روشن است و بحث و فحص زايد خواهد بود. ممتنع است از آن جهت كه منابع ديني ارج و منزلت والايي را بدان داده و با تأمّل هاي فراوان مي توان يافت كه گستره اش تمام زواياي حيات انساني اسلامي را درنورديده است. دين به روشني عمل را مهم ترين آموزه تلقي مي كند و فرداي انسان را در گرو آن رقم مي زند اما واقع جامعه اسلامي و ديني چنان نيست؛ زيرا مسلمانان غالباً از يك سو با نگاه ديني و واجب عملي بدان ننگريسته اند و از سوي ديگر دامنه ي آن را محدود دانسته اند و بالاخره سهل انگاري و آرمان جويي و جايگزين گرايي اين آموزه ي والا را در زندگي انساني اسلامي به شدّت ناكارآمد كرده است. بر اين اساس، اين پژوهش از يك سو بر آن است كه به جايگاه عمل در پيوند با ايمان پاسخ گويد و آن گاه پايگاه آن را در گستره زندگي انسان نشان دهد و سرانجام ويژگي ها و چگونگي آن را برنمايد و ناكارآمدي آن ديدگاه و عواملش و مهم ترين آسيب هاي عمل را تبيين كند. در اين پژوهش كه با روش توصيفي ـ تحليلي و با استفاده از قرآن و نظر پيشوايان ديني صورت گرفت، مشخص شد كه ايمان حقيقي عبارت است از شناختي با دل، پذيرشي با زبان و كرداري با اندام ها يعني ايمان هم بُعد معرفتي، قلبي و دروني دارد و هم بُعد عملي و عيني. عمل در پيوند با ايمان در زندگي انسان از اهميّت والايي برخوردار است و در گستره ي زندگي او كه در دنيا، برزخ و قيامت امتداد مي يابد نقش تعيين كننده دارد. ايمان و عمل هر دو اصالت دارند و هر يك مُقوِّم، مُصَحِّح و مُؤَكِّد ديگري است. اقسام عمل آثار گوناگوني به دنبال دارد و سرنوشت فردي و اجتماعي انسان و جامعه با آن رقم مي خورد و سرانجام جزا عين عمل است كه تجسّم مي يابد و به انسان ارائه ميگردد و بدين سان سعادت و شقاوت اخروي هم براساس آن معيّن مي شود. عمل در پيوند با ايمان با ويژگي هايي مانند شايستگي(صالح بودن)، علم، رعايت ظرف وقوع، اتقان، تقوا، دوام، بصيرت و تدبير مورد توجه اسلام است و چنين عملي در معرض آسيب¬هايي چون كفر، نفاق، شرك، عُجب، ريا، تنبلي و سستي و كوتاهي، منّت و اذيّت، تزيين و حبط قرار دارد

29/07/93

23085