16890پ

Political rights of the nation perspective of the Islam and constitution of the Islamic Republic of Iran

دكتري

مدرسي معارف اسلامي

مركز تهران جنوب

1393

19/06/93

عالي

533ص

درخشه، جلال

حاتمي، محمدرضا؛ ضميري، محمد رضا

509-531ص

Political Rights, Islam, nation, the constitution, government, Islamic Republic of Iran

دانشگاه پيام نور، مركز تهران جنوب

از مهم‌ترين اولويت‌هاي انقلاب اسلامي ايران، تأمين و تأديه حقوق ملت؛ به ويژه حقوق سياسي مردم بود كه توسط رژيم‌هاي سلطنتي كه يكي پس از ديگري بر ايران حكومت كرده بودند، تضييع شده است. گرچه مطالبه‌ي حقوق ملت و از جمله‌ي آن؛ حقوق سياسي، در دوران مبارزات ملت ايران، وجهه‌ي سياسي داشت؛ اما در عين حال، مستند به اين نگاه ديني بود كه شريعت اسلام، تأمين و تأديه‌ي حقوق ملت را واجب شمرده است. پيدايش انقلاب اسلامي ايران، دريچه‌ي جديدي را در انديشه‌ي سياسي معاصر گشود و موجب تحـول در حوزه‌ي علـوم سياسي و علوم اجتـماعي گرديـد؛ زيرا ايـن انقلاب در تعاريـف، نظريه‌پردازي‌ها، ماهيت و دستاوردها، در مقايسه با ديگر انقلاب‌هاي قرن بيستم، متفاوت ارزيابي مي‌شود. رساله‌ي حاضر، به اين مسئله اساسي پرداخته است كه حقوق سياسي ملت؛ با اتكاي بر الگوي انديشه‌ي ناب اسلامي و مبتني بر مذهب شيعه (قرآن و سنت معصومين (ع)، چگونه قابل تبيين و تفسير است و آيا مؤلفه‌هاي حقوق سياسي ملت، در قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران، منطبق با آموزه‌هاي مزبور مورد توجه قرار گرفته است. در عين حال مفهوم حقوق سياسي ملت و مؤلفه‌هاي آن؛ از منظر آموزه‌هاي حقوقي و سياسي در غرب معاصر و گفتمان‌هاي سياسي متمايل به آن در داخل كشور، از جهت وجوه تشابه و افتراق با آموزه‌هاي اسلامي و رويكرد قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران، مورد توجه، نقد و بررسي قرار گرفته است. استخراج، كشف و تبيين موضع شريعت اسلام و قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران در زمينه‌ي حقوق سياسي مردم، اهداف كلي و بررسي نسبت ميان رويكرد قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران، به حقوق سياسي مردم، با آموزه‌هاي اسلام و به ويژه مذهب تشيع در اين زمينه، از جهت اشتراك و يا افتراق، هم‌چنين نسبت ميان آموزه‌هاي شريعت اسلام، با آموزه‌هاي حقوقي و سياسي در غرب معاصر و گفتمان‌هاي سياسي متمايل به آن در داخل كشور، هم‌چنين بررسي‌هاي تطبيقي موضع قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران در مقايسه با مواضع برخي از قوانين اساسي ديگر كشورها، در اين موضوع، اهداف جزئي اين مطالعه را تشكيل مي‌دهد. اين پژوهش كه بنيادي و كاربردي است، از روش مطالعه‌ي توصيفي و تحليلي سود مي‌برد.

29/07/93

23084