مدل ساختاري ميزان اثر بخشي روحيه پرسشگري بر يادگيري، خلاقيت و تفكر انتقادي دانش آموزان مقطع متوسطه دوم با نقش واسطه اي رويكرد معلمان ناحيه يك شهر شيراز

Title: The Structural Model of the Impact of Inquiry Spirit on Learning، Creativity، an‎d Critical Thinking of Secondary School Students with the Mediating Role of Teachersʹ Approach in District One of Shiraz City

كارشناسي ارشد

برنامه ريزي درسي

پيام نور مركز خرامه

402

شهريورماه 404

عالي

149 ص

زارعي ، محمد حسين

142-148 ص

Inquiry spirit , ، learning، creativity , ، critical thinking , ، teachersʹ , approaches , tructural equation modeling

دانشگاه پيام نور مركز خرامه

اين پژوهش با هدف بررسي مدل ساختاري تأثير روحيه پرسشگري بر يادگيري، خلاقيت و تفكر انتقادي دانش‌آموزان مقطع متوسطه دوم با نقش واسطه‌اي رويكرد معلمان در ناحيه يك شهر شيراز انجام شد. پژوهش حاضر از نوع توصيفي-همبستگي با رويكرد كمي بوده و از مدل‌سازي معادلات ساختاري براي تحليل روابط بين متغيرها استفاده شده است. جامعه آماري شامل دانش‌آموزان پايه‌هاي دهم، يازدهم و دوازدهم دبيرستان‌هاي دولتي و غيردولتي ناحيه يك شيراز بود كه با استفاده از جدول كرجسي و مورگان، نمونه‌اي به حجم 212 نفر انتخاب شد. ابزارهاي پژوهش شامل پرسشنامه‌هاي روحيه پرسشگري (مسروري و اكبري، 1393)، يادگيري (مك‌درموت و همكاران، 1999)، خلاقيت (تورنس، 1966)، تفكر انتقادي (ريتكس، 2003) و رويكرد معلمان (گراشا و ريچمن، 1996) بودند كه روايي و پايايي آن‌ها در مطالعات پيشين تأييد شده است. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهاي SPSS 26 و SmartPLS 4 تحليل شدند. نتايج نشان داد كه روحيه پرسشگري تأثير مثبت و معناداري بر يادگيري دارد (249/0=β، 001/0‎>p)، اما رابطه منفي و معناداري با خلاقيت (322/0-=β، 001/0‎>p)، و تفكر انتقادي (526/0-=β، 001/0‎>p) مشاهده شد. همچنين، رويكرد معلمان به‌عنوان متغير واسطه‌اي نقش معناداري در تقويت اثر روحيه پرسشگري بر يادگيري (169/0=β، 007/0=p)، خلاقيت(258/0=β، 001/0=p) و تفكر انتقادي (320/0-=β، 001/0=p) ايفا كرد. شاخص‌هاي برازش مدل (SRMR<‎0.1 و مقادير R²) نشان‌دهنده كيفيت مناسب مدل بودند. يافته‌ها حاكي از آن است كه روحيه پرسشگري مي‌تواند يادگيري دانش‌آموزان را تقويت كند، اما تأثير منفي آن بر خلاقيت و تفكر انتقادي نشان‌دهنده پيچيدگي‌هاي مفهومي و زمينه‌اي است كه نيازمند بررسي‌هاي عميق‌تر در تعريف متغيرها و ابزارهاي اندازه‌گيري است. رويكرد معلمان به‌عنوان واسطه، نقش كليدي در تعديل اين روابط ايفا مي‌كند و توجه به سبك‌هاي تدريس نوين مي‌تواند اثربخشي آموزشي را بهبود بخشد.

404/11/12

محسن قاسم زاده

79555