4654پ

The role of religious tourism in the planning system of Qom city

دكتري تخصصي

جغرافيا و برنامه ريزي شهري

دانشگاه پيام نور مركز تحصيلات تكميلي تهران

1402

1402/04/14

عالي

241ص.

علي اكبري ، اسماعيل - موسي كاظمي ، سيدمهدي

204-216

tourism, religious tourism, urban planning, Qom city

گردشگري مذهبي نوعي گردشگري است كه شركت كنندگان به طور جزئي يا منحصر به فرد و به دلايل مذهبي انگيزه مي‌گيرند. هدف پژوهش، بررسي نقش پذيري گردشگري مذهبي در نظام برنامه ريزي شهر قم است. نوع پژوهش از لحاظ هدف، كاربردي توسعه اي و از نظر روش توصيفي- تحليلي، در سال 1400 انجام شده و داده هاي حاصل از پژوهش با روش اسنادي و ميداني مبتني بر نظرات 35 نفر از خِبرگان و در قالب پرسشنامه محقق ساخت جمع آوري گرديد. اطلاعات با استفاده از آزمون‌هاي تي تك نمونه‌اي،فريدمن و كندال تجزيه و تحليل شده اند. مشخص شد تا برنامه پنجم در هيچ سند يا برنامه بالادستي به طور مستقيم به گردشگري مذهبي اشاره اي نشده است. اولويت بندي مولفه‌ ها بر اساس بيشترين تأثير بر مولفه‌ وابسته نشان داد كه ميانگين رتبه مولفه‌هاي حرم حضرت معصومه، مسجد مقدس جمكران و اماكن مذهبي در توسعه كاربري‌هاي شهر قم مهمترين مولفه ها شناخته شده و مولفه‌ هاي برنامه ريزان و مسئولين سطوح منطقه‌اي، ملي و كلان پايين ترين رتبه را از نظر كارشناسان كسب كردند. نتايج تحليل سؤالات پرسشنامه نشان داد كه توجه نظام برنامه ريزي به گردشگري مذهبي در شهر قم و كل كشور متوسط به پائين و كم است و توجه بيشتر برنامه ريزان به موضوع گردشگري مذهبي در برنامه‌هاي توسعه شهري را مي‌طلبد. بنابراين، گردشگري مذهبي به عنوان زير مجموعه گردشگري فرهنگي مي‌تواند به عنوان يك واقعيت اجتماعي و فرهنگي، كمك بسياري به توسعه پايدار گردشگري شهر قم و كشور بنمايد. مجريان، برنامه ريزان و كنشگران نيز به عنوان محور اصلي تهيه و اجراي برنامه‌هاي توسعه مي‌توانند موجبات توسعۀ صنعت گردشگري، خصوصاً گردشگري مذهبي را فراهم آورند. بطور كلي بايد گفت كه تمام مراكز مذهبي و زيارتي شهرقم، بويژه حرم حضرت معصومه سلام الله عليها و مسجد مقدس جمكران بر روي تمام كاربري ها و مراكزاقتصادي، آموزشي، علمي، تجاري، شبكه معابر، شبكه راهها و كاربري هاي مسكوني، فضاي سبز، خدمات عمومي و ... شهر قم، داراي تأتير مستقيم بوده و اين مراكز مذهبي از نظام برنامه ريزي شهري در سطح ملي و منطقه‌اي و محلي نقش پذيري داشته و همچنين بر روي نظام برنامه ريزي شهري نيز اثر گذاري داشته‌اند.

1404/02/21

78261