واكاوي دگرديسي نشانه¬ها در سروده¬هاي احمد شاملو و فروغ فرخزاد با رويكرد نشانه¬معناشناسي گفتماني

sign-semantic, EricLandowski, Ahmad SHamlu, Forough Farrokhzad, unio‎n, discursive

«نشانه¬معناشناسي گفتماني» اصطلاحي است كه نشانه را در فرايندي پويا و پايا¬ن¬ناپذير در ساحت گفتمان معناساز مي¬داند؛ معنايي كه بسته و ايستا نيست. دگرديسي معنايي در گفتمان تعاملي و تطبيقي كه بر اساس انديشه¬هاي لاندوفسكي و در ادامۀ باورهاي زيبايي¬شناسي حضور و لحظۀ ناب گرمس در حيطۀ پديدارشناسي مطرح است؛ در دامنۀ بي¬كران خلق و تكامل معنا رخ مي¬دهد. بر اين اساس با دگرديسي نشانه¬هايِ چندوجهي و معناآفرين، فرايند تعامل و تطبيق در ساحت بافت كلي نشانه¬ها به جريان مي¬افتد. پژوهندۀ اين پژوهش از اين رهيافتِ سازنده در نقد تعامل و تطبيق نشانه¬¬معناهايِ دگرديس¬شده در سروده¬هاي فرامعنايي و چندلايه¬اي احمد شاملو و فروغ فرخزاد بهره برده¬است. در اين امر سروده¬هايي كه در فضاي چندمعنايي قابل تفسير بودند؛ شرح داده شد و سپس نشانه¬هايي كه در ساحت چندمعنايي، دگرديسي شده¬اند؛ بررسي گرديد. در پي آن آشكار شد كه در جريان سروده¬هاي فرامعنايي شاملو و فروغ، سوژه و ابژۀ تن¬دار در تجربه¬اي زيستي با يكديگر و جهان پيرامون در درك پديدارشناسانه، با مجموعۀ نشانه¬معناهاي پويا و فعال در زنجيرۀ منسجم واژگان چندمعنايي و تركيبات مبهم، بافتي پويا و زايشي در متن خلسه¬اي مي¬آفريند كه به سردرگمي و حظ خلسه¬اي خوشايند در اتحاد شركاي گفتماني مي¬انجامد. از ديگرسو تعامل و تطبيق شركاي گفتماني در فرايند گفتمان عاشقانۀ شاعر، با دگرساني نشانه¬هاي جسمانۀ شوشگر تن-دار در رخدادمعنايي لحظه¬اي و گاه ديرشي، در پي وحدت من و ديگري، معناهاي ناب و بي¬كراني خلق مي¬كند. در پژوهش حاضر با كاربستِ نقد با روي¬كردي كل¬نگر، سروده¬هاي اين دو شاعر، به روش تحليلي¬-پژوهشي تفسير شده¬است. نتيجۀ بررسي نشان مي¬دهد تعامل طرفين گفتمان در درك كلي متن موثر است و پژوهشگران در نقد متن¬¬هاي فرامعنا با دوري از تجزيۀ داده¬ها به عناصر ريز، با تعامل و تطبيق تمامي طرفين گفتمان، مي¬توانند به شرح و خلق معنا بپردازند.

1403/05/27

ابراهيمي

75705