A107(ج)

Future Studies and Analysis of Urban Historical Context Recovery Scenarios: Birjand City

كارشناسي ارشد

جغرافيا و برنامه ريزي شهري

فردوس

1397/04/20

محمد اسكندري ثاني

مهدي اخگري

هدف اين پژوهش آينده‌پژوهي و تحليل سناريوهاي احياي بافت‌هاي تاريخي شهري بيرجند مي‌باشد لذا ما در اين پژوهش ابتدا به‌صورت مطالعات كتابخانه‌اي به بررسي و بحث آينده‌پژوهي و آينده‌نگاري و بافت تاريخي شهر بيرجند و سناريو احياي بافت پرداخته‌ايم و همچنين به دنبال استفاده از آينده‌پژوهي براي اجراي بهترين سناريو در مورد بافت‌هاي تاريخي فرسوده داخل شهر بيرجند مي‌باشيم. جامعۀ آماري اين پژوهش شامل افراد بالاي 20 سال ساكن در مجاورت بافت تاريخي و كارشناسان مقيم در شهرداري بيرجند و سازمان ميراث فرهنگي بيرجند به تعداد 85 هزار نفر خواهد بود. حجم نمونه 300 نفر لحاظ گرديده است. در ادامه طبق روش دلفي سه مرحله پرسش‌نامه تهيه مي‌شود. مرحله اول پرسشنامه باز همه عوامل مؤثر در نظر گرفته مي‌شود مرحله دوم پرسشنامه وزن دهي مي‌شود و مرحله سوم با سناريوهاي مناسب و مطلوب راهبردي براي توسعه بافت تاريخي و كاهش و بازآفريني ارائه مي‌گردد. خروجي مدل تحليل اثر متقابل روابط بين متغيرها را نشان مي‌دهد كه با استفاده از نرم‌افزار ميك مك تبديل روابط به اشكال و نمودارهاي ويژه را دارد و با امكانات خود تحليل روابط و ساختارها رو امكان‌پذير مي‌كند. در تجزيه‌وتحليل داده‌ها ابتدا به‌صورت توصيفي و سپس به‌صورت استنباطي توسط نرم¬افزارهاي SPSS 21، EXCELL و ميك مك و همچنين جهت تهيه نقشه شهر و منطقه موردمطالعه از سامانه اطلاعات جغرافيايي ARC GIS بهره¬گيري شده است. نتايج نشان داد كه بافت تاريخي بيرجند از نظر دسترسي شهروندان به كاربري¬هاي شهري (آموزشي، فرهنگي، تفريحي، فضاي سبز و ورزشي) در وضعيت مطلوبي قرار دارد. براساس نتايج سرمايه¬گذاري بخش خصوصي، مشاركت مردم، يكپارچه¬سازي سازمان¬ها و هماهنگي آن¬ها و ايجاد سازوكارهاي سنتي در حفظ آثار تاريخي تأثير زيادي دارد و در جهت حفظ آثار تاريخي بايد موردتوجه قرار گيرد. باوجود مشكلات در محله شهروندان از محله رضايت دارند كه با رفع مشكلات و ساماندهي به بافت مي¬توان ميزان رضايت را افزايش داد. بر اساس نتايج ماتريس اثرات متقاطع در نرم¬افزار ميك-مك از ميان 28 عامل كليدي شناسايي‌شده، 10 عامل توانايي مالي شهروندان، عملكرد شهرداري، ضوابط و مقررات ويژه بافت-هاي فرسوده و تاريخي، ميزان سواد و آگاهي عمومي، تراكم جمعيت، قيمت زمين، ضوابط طرح تفصيلي، تجانس فرهنگي محدوده با بافت‌هاي مجاور، به‌صورت مستقيم و غيرمستقيم از ميزان تأثيرگذاري بيشتري در رابطه با احيا برخوردار هستند. سناريو جنبش بنيادي براي احياي بافت تاريخي بيرجند مطلوب‌ترين سناريو است و احياي بافت تاريخي بيرجند به بهترين شكل تنها با اين سناريو دست‌يافتني است. كلمات كليدي: آينده‌پژوهي، بافت تاريخي، بازآفريني، بيرجند، سناريو

60810